سورة العنكبوت
مكّيّة و هى تسع و ستّون آية
بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمنِ الرَّحِيمِ
[ سوره العنكبوت ( 29 ) : آيات 1 تا 6 ]
بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمنِ الرَّحِيمِ
الم ( 1 ) أَ حَسِبَ النَّاسُ أَنْ يُتْرَكُوا أَنْ يَقُولُوا آمَنَّا وَ هُمْ لا يُفْتَنُونَ ( 2 ) وَ لَقَدْ فَتَنَّا الَّذِينَ مِنْ قَبْلِهِمْ فَلَيَعْلَمَنَّ اللَّهُ الَّذِينَ صَدَقُوا وَ لَيَعْلَمَنَّ الْكاذِبِينَ ( 3 ) أَمْ حَسِبَ الَّذِينَ يَعْمَلُونَ السَّيِّئاتِ أَنْ يَسْبِقُونا ساءَ ما يَحْكُمُونَ ( 4 )
مَنْ كانَ يَرْجُوا لِقاءَ اللَّهِ فَإِنَّ أَجَلَ اللَّهِ لَآتٍ وَ هُوَ السَّمِيعُ الْعَلِيمُ ( 5 ) وَ مَنْ جاهَدَ فَإِنَّما يُجاهِدُ لِنَفْسِهِ إِنَّ اللَّهَ لَغَنِيٌّ عَنِ الْعالَمِينَ ( 6 )
مجاهد گفت : اين سوره جمله مكّى است ، قتاده گفت : عشر اوّل مدنى است و باقى مكّى است و شصت و نه آيت است « 1 » .
از رسول صلّى اللّه عليه و آله و سلّم روايتست كه : هر كه او سورة العنكبوت بخواند خداى تعالى وى را بعدد هر مؤمنى و منافقى كه بودند و باشند تا بدامن قيامت ؛ ده حسنه بنويسد « 2 » .
ابو بصير روايت كرده است « 3 » از صادق عليه السّلام كه وى گفت : هر كه سوره العنكبوت و الرّوم را برخواند در ماه رمضان شب بيست و سيّم ؛ وى از اهل بهشت بود و اللّه ؛ و استثنا نميكنم « 4 » درين سوگند و نترسم كه خداى تعالى در اين سوگند بر من اثمى و بزهء نويسد ، و اين دو سوره پيش خداى عزّ و جلّ مكانتى و منزلتى بزرگ دارند .
هامش
( 1 ) - در تفسير ابو الفتوح ( ره ) باضافهء : « بىخلاف ؛ و در تفصيل آيات خلاف كردند ، و هزار و نهصد و هشتاد و يك كلمت است ، و چهار هزار و صد و نود و پنج حرف است ، و روايت است از ابو امامه از أبىّ كعب كه رسول عليه السلام گفت : الحديث » .
( 2 ) - در چند نسخه باضافهء : « و در روز قيامت وى را با انبيا و اوليا و شهدا برانگيزند و از اهوال قيامت ايمن باشد » و گويا حديث ديگر است كه در آن نسخ اشتباها جزء اين حديث نقل شده .
( 3 ) - اين روايت در غالب نسخ نيست ليكن و روايتى است معروف و در تفاسير شيعه نقل شده است .
( 4 ) - يعنى معلّق بمشيّت خدا نميكنم بقول « ان شاء اللّه » بلكه بطور قطع اين حكم را ميكنم زيرا ميدانم كه خداى تعالى مشيّتش به آن تعلّق گرفته است ؛ مولى فتح اللّه ( ره ) در منهج الصادقين گفته : « و كلمهء استثنا نميگويم در اين باب يعنى قول [ ان شاء الله ] بلكه از روى جزم اين حكم را نميكنم » طالب تفصيل و تحقيق [ أستثنى ] بكتب لغت رجوع كند .