درخت كدو بود و خاصيّت آن آن بود كه مگس گرد او نگردد مقاتل بن حيّان گفت :
در سايهء آن درخت بنشست و خداى تعالى بز كوهى « 1 » را بجهانيد تا بهر وقتى بيامدى و او را شير دادى و
[ أَرْسَلْناهُ ]
پس آنگه او را بفرستاديم برسالت باهل نينوى و ايشان بالاى صد هزار مرد بودند در زمين موصل . گفتند :
[ أَوْ ]
بمعنى واوست يا بمعنى بل .
ايشان ايمان آوردند ما برخوردارى داديم ايشان را از عمر و مال
[ إِلى حِينٍ ]
تا زمان اجل ايشان .
[ سوره الصافات ( 37 ) : آيات 149 تا 160 ]
فَاسْتَفْتِهِمْ أَ لِرَبِّكَ الْبَناتُ وَ لَهُمُ الْبَنُونَ ( 149 ) أَمْ خَلَقْنَا الْمَلائِكَةَ إِناثاً وَ هُمْ شاهِدُونَ ( 150 ) أَلا إِنَّهُمْ مِنْ إِفْكِهِمْ لَيَقُولُونَ ( 151 ) وَلَدَ اللَّهُ وَ إِنَّهُمْ لَكاذِبُونَ ( 152 ) أَصْطَفَى الْبَناتِ عَلَى الْبَنِينَ ( 153 )
ما لَكُمْ كَيْفَ تَحْكُمُونَ ( 154 ) أَ فَلا تَذَكَّرُونَ ( 155 ) أَمْ لَكُمْ سُلْطانٌ مُبِينٌ ( 156 ) فَأْتُوا بِكِتابِكُمْ إِنْ كُنْتُمْ صادِقِينَ ( 157 ) وَ جَعَلُوا بَيْنَهُ وَ بَيْنَ الْجِنَّةِ نَسَباً وَ لَقَدْ عَلِمَتِ الْجِنَّةُ إِنَّهُمْ لَمُحْضَرُونَ ( 158 )
سُبْحانَ اللَّهِ عَمَّا يَصِفُونَ ( 159 ) إِلاَّ عِبادَ اللَّهِ الْمُخْلَصِينَ ( 160 )
اى محمّد بپرس ازيشان بر سبيل تقريع و تقرير خطاى ايشان بر حكمى كه كردهاند و آن آنست كه گفتند : الملئكة بنات اللّه ؛ فرشتگان دختران خداىاند ، بپرس ازيشان كه چرا چنين بايد كه خداى را دختران باشد و شما را پسران ؟ و اين كه فرشتگان را مادينه ميخوانند از كجا ميگويند ؟ آيا فرشتگان را مىآفريديم و ايشان حاضر بودند ميديدند كه فرشتگان مادينهاند ؟ چون حاضر نبودند و نديدند از كجا ميگويند كه ايشان مادينهاند ؟ !
[ أَلا إِنَّهُمْ ]
بدان و آگاه باش كه اين كافران از دروغ صريح ايشانست آنكه ميگويند كه : خداى تعالى فرزند دارد و فرشتگان دختران وىاند
[ وَ إِنَّهُمْ لَكاذِبُونَ ]
بدرستى كه ايشان درين سخن نيك دروغ زناند اى « 2 » براى
هامش
( 1 ) كذا در نسخهء قديمى و در تفسير ابو الفتوح ليكن در بعضى نسخ : « بزى كوهى » .
( 2 ) در نسخ ديگر : « آيا » .