أكرموا عمّاتكم النّخل ؛ عمّات « 1 » خود را نگه داريد و گرامى داريد ، گفتند : يا رسول اللّه عمّات « 2 » ما كداماند ؟ - گفت : درختان خرما ، گفتند : چگونه يا رسول اللّه ؟ - گفت : خداى تعالى چون آدم را بيافريد از گل او فضلهء بماند خداى تعالى درخت خرما را ازو بيافريد « 3 » .
[ تُؤْتِي أُكُلَها كُلَّ حِينٍ ]
آن درخت بار دهد و ميوه دهد هر حينى بفرمان خداى خويش ، و [ حين ] شش ماه باشد « 4 » و مراد آنست كه مؤمن در هيچ وقت از اوقات خالى نباشد از عبادات و طاعات « 5 » و خداى براى مردمان مثل زند تا باشد كه تفكّر كنند و بانديشند كه به مثل مشكلها حلّ گردد .
[ سوره إبراهيم ( 14 ) : آيات 26 تا 30 ]
وَ مَثَلُ كَلِمَةٍ خَبِيثَةٍ كَشَجَرَةٍ خَبِيثَةٍ اجْتُثَّتْ مِنْ فَوْقِ الْأَرْضِ ما لَها مِنْ قَرارٍ ( 26 ) يُثَبِّتُ اللَّهُ الَّذِينَ آمَنُوا بِالْقَوْلِ الثَّابِتِ فِي الْحَياةِ الدُّنْيا وَ فِي الْآخِرَةِ وَ يُضِلُّ اللَّهُ الظَّالِمِينَ وَ يَفْعَلُ اللَّهُ ما يَشاءُ ( 27 ) أَ لَمْ تَرَ إِلَى الَّذِينَ بَدَّلُوا نِعْمَتَ اللَّهِ كُفْراً وَ أَحَلُّوا قَوْمَهُمْ دارَ الْبَوارِ ( 28 ) جَهَنَّمَ يَصْلَوْنَها وَ بِئْسَ الْقَرارُ ( 29 ) وَ جَعَلُوا لِلَّهِ أَنْداداً لِيُضِلُّوا عَنْ سَبِيلِهِ قُلْ تَمَتَّعُوا فَإِنَّ مَصِيرَكُمْ إِلَى النَّارِ ( 30 )
هامش
( 1 ) - در بعضى نسخ : « عمّتان خود را » در تفسير ابو الفتوح ( ره ) : « عمّگان خود را « در منهج الصادقين : « عمّههاى خود را » .
( 2 ) - در بعضى نسخ : « عمّتان خود را » در تفسير ابو الفتوح ( ره ) : « عمّگان خود را « در منهج الصادقين : « عمّههاى خود را » .
( 3 ) - در تفسير ابو الفتوح ( ره ) دو حديث نبوى ديگر نقل كرده و در وجه تشبيه نيز اضافهء دارد هر كه طالب باشد به آن جا مراجعه كند ( ج 3 چاپ اول ؛ ص 217 ) .
( 4 ) - اين مذهب مختار از اقوال مذكوره در معنى [ حين ] است و اگر نه اقوال ديگرى نيز هست ؛ ابو الفتوح ( ره ) گفته : « و در [ حين ] خلاف كردند عبد اللّه عبّاس گفت بيك روايت : مراد به [ حين ] شش ماه است و اين قول سعيد جبير و قتاده و حسن است و روايت از امام محمّد باقر و امام جعفر صادق و مذهب ما اين است ، و اگر كسى نذر كند كه حينى روزه دارد بنزد ما او را شش ماه روزه بايد داشت براى اين آيت و بما ثبت عن آل محمّد عليهم السلام ( آنگاه بنقل اقوال ديگران پرداخته است هر كه طالب باشد مراجعه كند ) » .
( 5 ) - ابو الفتوح ( ره ) در رديف نقل اقوال مختلفه در بيان معنى [ حين ] گفته : « و ضحّاك گفت : هر ساعتى از ساعات شب و روز اگر تابستان باشد و اگر زمستان آن را [ حين ] خوانند و مراد آنست كه مؤمن خالى نباشد در هيچ وقت از اوقات از أعمال خير » .