لَهُمْ مِنَ اللَّهِ فَضْلًا كَبِيراً .
اى پيغمبر مؤمنان را بشارت ده كه ايشان را نزد ما نواخت نيكو و كرامت بىنهايت و فضل تمام است .
بشارت ده ايشان را كه چون مىگزيدم عيب مىديدم ، نهپسنديدم تا بيشتر نهانها بررسيدم و رهى را به بىنيازى خود چنان كه بود برگزيدم ، بشارت ده ايشان را كه آنچه اوّل بود امروز همان ، ابرى است با باران ، مؤمنان را جاودان ، و فضل را نه پايان ، بشارت ده كه اگر گناه رهى بسيار است ، فضل مولى از آن بيش است و هر كاركنندهء اين در هر حال سزاوار سزاى خويش است ! اينهمه كه شنيدى فضل كبير نيست بلكه فضل كبير خود جاى ديگر است ! و نواختى ديگر ! عيشى روحانى با صد طبل نهانى و رستاخيز جاودانى ، نفسى به صحبت آميخته ، جانى در آرزو آويخته ، ولى نور يافت ، غرق گشته و از غرق از طلب يافت بازنهايستاده ، در آتش مهر مىسوزد ، و از نار بازنمىپردازد ! و به زبان حال همىگويد :
بر آتش عشق ، جان همى عود كنم ! * جان بندهء تو ، نه من همى جود كنم ،
چون پاك بسوخت ، عشق تو جان رهى * صد جان دگر ، به حيله موجود كنم !
تفسير لفظى [ آيات 53 الى 73 ]
53 -
يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لا تَدْخُلُوا بُيُوتَ النَّبِيِّ إِلَّا أَنْ يُؤْذَنَ لَكُمْ إِلى طَعامٍ غَيْرَ ناظِرِينَ إِناهُ وَ لكِنْ إِذا دُعِيتُمْ فَادْخُلُوا فَإِذا طَعِمْتُمْ فَانْتَشِرُوا وَ لا مُسْتَأْنِسِينَ لِحَدِيثٍ .
اى كسانى كه ايمان آوردند ، در خانههاى پيمبر داخل نشويد مگر آنكه بشما اذن دخول دهند و بسوى خوردنى خوانند ، نه آنكه داخل شويد و نشينيد و منتظر شويد تا خوراكى رسد ! و چون شما را به خوردنى خوانند داخل شويد و چون غذا خورديد پراكنده شويد ، و نه چنانكه به سخن گفتن مأنوس شويد ( و در آنجا بمانيد ) .
إِنَّ ذلِكُمْ كانَ يُؤْذِي النَّبِيَّ فَيَسْتَحْيِي مِنْكُمْ وَ اللَّهُ لا يَسْتَحْيِي مِنَ الْحَقِّ وَ إِذا سَأَلْتُمُوهُنَّ مَتاعاً فَسْئَلُوهُنَّ مِنْ وَراءِ حِجابٍ ذلِكُمْ أَطْهَرُ لِقُلُوبِكُمْ وَ قُلُوبِهِنَّ .
اين كار شما پيغمبر را رنج مىدهد و از شما شرم دارد و خداوند از گفتن سخن حقّ شرم ندارد و اگر از زنان پيغمبر متاعى بخواهيد از پس پرده از آنها بخواهيد ، اين كار شما را پاكدارندهتر است براى دلهاى شما و دلهاى ايشان !
وَ ما كانَ لَكُمْ أَنْ تُؤْذُوا رَسُولَ اللَّهِ وَ لا أَنْ تَنْكِحُوا أَزْواجَهُ مِنْ بَعْدِهِ أَبَداً إِنَّ ذلِكُمْ كانَ عِنْدَ اللَّهِ عَظِيماً .
روا نيست شما را كه رسول خدا را رنجيدهدل نمائيد و نه آنكه زنان او را بعد از او نكاح كنيد ، هرگز ، اين كار شما نزد خداوند كارى بزرگ است .
54 -
إِنْ تُبْدُوا شَيْئاً أَوْ تُخْفُوهُ فَإِنَّ اللَّهَ كانَ بِكُلِّ شَيْءٍ عَلِيماً .
اگر چيزى را آشكار سازيد ياور دل نگاه داريد ، خداوند هميشه به هر چيزى دانا است .
55 -
لا جُناحَ عَلَيْهِنَّ فِي آبائِهِنَّ وَ لا أَبْنائِهِنَّ وَ لا إِخْوانِهِنَّ وَ لا أَبْناءِ إِخْوانِهِنَّ وَ لا أَبْناءِ أَخَواتِهِنَّ وَ لا نِسائِهِنَّ وَ لا ما مَلَكَتْ أَيْمانُهُنَّ وَ اتَّقِينَ اللَّهَ إِنَّ اللَّهَ كانَ عَلى كُلِّ شَيْءٍ شَهِيداً .
بر زنان ( پيغمبر ) تنگى ( بازخواستى و گناهى ) نيست در باز نمودن روى خويش و شنوانيدن صداى خويش به :
پدرانشان و فرزندانشان و برادرانشان و خواهرانشان و برادرزادهها و خواهرزادهها و زنان همكيش و بردگان ( زن ) و شما زنان از خشم خداوند بپرهيزيد كه خداى بر هر چيزى دانا است « 1 » .
هامش
( 1 ) خداوند در اين آيت عمو و خالو را ذكر نكرد چون در قرآن عمو و دائى در رديف پدر و مادر بشمارند !