ثمر و منحصر در اوراق خشن شبيه بسرخس مائل بسياهي و بيخ آن سياه و پرريشه و در دار المرز موجود و در تنكابن كرف نامند و غير پرسياوشان است چنانچه بعضى كمان كردهاند ماليقي كفته كه آن را بفارسي اردمانه و ببربرى مامرب و سيون نامند و آن نباتى است كه در اقليم ثالث بهم مىرسد و در غير آن از اقاليم ديكر بهم نمىرسد و آن تارهاى باريك شبيه به موى است كه بر روى زمين پهن مىشود و طول بسيار ندارد و شاخ و برك و كل نيز ندارد و چون جمع كرده شود منقبض مىكردد و چون بر آتش اندازند بوى موى آيد و بعضى محض مسنون را شعر الغول ناميدهاند و در مغرب اقصى بسيار مىرويد ميان مدينهء تلمسان و مدينهء فاس و در انجا معروف بلحيهء مسنون است
* طبيعت آن
كرم و خشك باعتدال *
* افعال و خواص ان
قريب بپرسياوشان است و در تنقيهء سينه قوىتر از ان و ماليقي كفته از خاصيت آن آنست كه بخور آن زائل كنندهء تپ ربع است به زودى و تعليق آن بر بازو مانع كثرت تعب و ماندكي مسافر است در راه رفتن
* شعير *
بفتح شين و كسر عين مهمله و سكون ياء مثناة تحتانيه و راء مهمله بفارسي جو و بهندى سج بفتح سين مهمله و جيم عجمي نامند
* ماهيت ان
از حبوب معروفه است بهترين آن سفيد رسيدهء باليدهء تازهء آنست و كهنه كه يك سال بران كذشته باشد بسيار زبون
* طبيعت ان
در آخر اول سرد و خشك
* افعال و خواص ان
قليل الغذاتر از كندم و با قوت جاليه و قابضه و مجففه و رادعه و مسكن غليان صفرا و خون و عطش و حدت حميات حارهء حاده و سل و دق مصلح آن لبن يتوعات و مورث لاغرى بدن و مضر مثانه مصلح آن روغنها و انيسون است و آب جو مقشر مطبوخ به حدى كه جوها شكفته و مهرا شوند و صاف كرده سرد نموده و يا نيم كرم بياشامند كه ماء الشعير نامند سرد و تر و مسكن حدت دم و صفرا و اخلاط محترقه و حميات حارهء حاده و امراض حاده و مسكن حرارت باطني و لهيب و حرارت جكر و عطش مفرط و دق و سل و قرحهء رياح و ذات الجنب و سعال يابس و صداع حار و امثال اينها و سدر و سريع الانحدار و مولد خون صالح و مرخي معدهء رطب و مضر احشاى بارده و نفاخ و مصلح آن كل قند و هنكام اعتقال بطن استعمال آن جائز نيست و مطبوخ آن با نصف وزن آن خشخاش كوبيده مانند حريره جهت صداع حار و باضافهء قرطم جهت اخراج بلغم لزج و منع شرى و مفتح سدد و با عناب و سپستان و انجير و پرسياوشان جهت درد سينه و سرفه مجرب و شيرهء جو كه كشك الشعير نامند سرد مائل بخشكي و غليظتر از ماء الشعير و جهت اسهال صفراوى و امزجهء حاره و غرغره بدان جهت ورم كلو و درد آن و ضماد آرد آن رادع و محلل اورام صلبه و كشايندهء دماميل حاره و به تنهائى و يا با تخم خبازى به وزن آن جهت سل و ذات الجنب و اورام زير بغل و سينه و پستان و بناكوش و سائر اعضا و بدستور با قليلى ريوند چيني جهت اورامى كه حرارت آنها در كمال حدت نباشد و با سركه جهت اورام صفراويه و شرى و اكر آرد آن نباشد جو مقشر را با آب و يا عصارات بركهاى مناسبه سائيده استعمال نمايند و با آب سفرجل جهت نقرس حار و با آب كشنيز تازه جهت تحليل خنازير و اورام حارهء صلبه و ورم كلو و با رازيانج و تخم كتان و زفت و بول اطفال جهت تحليل اورام صلبه و كشودن دمل و با اكليل الملك و پوست خشخاش جهت ذات الجنب و نقرس و مطبوخ آن با سركه جهت جرب و حكه و با بنك و افيون و آب برك كاهو و مانند آن جهت صداع و ورم چشم و نزلات و باد سرخ و استحكام نمودن عضو مكسور و مرضوض و طلاى مطبوخ آن با انجير يا ماء العسل جهت تحليل اورام بلغمي و حار بغايت مؤثر و ضماد سوختهء آن با سركه جهت كلف و حزاز نافع و سويق آن يعنى آرد بودادهء آنكه در سويق مذكور شد تبريد و تغذيهء آن زياده از سويق كندم است و آشاميدن آن با قدرى شكر بهترين اغذيهء اطفال است و مسكن عطش و لهيب باطني و