جهت تحريك باه مرطوبين و مايوسين السموم با سكنجبين جهت ادويهء قتاله البواسير با شراب كهنه جهت قطع خون بواسير الرحم فرزجهء آن با پشم پاره جهت نزف الدم رحم الاورام ضماد آن جهت تحليل اورام حاره و شير منعقد در پستان الصدر و الزينة چون آن را بيست بار با آب و عسل بسايند و خشك كنند پس در روغن زيتون به قدر آنكه سه انكشت بالاى آن آيد بجوشانند تا ثلث روغن بسوزد و با حرف بابلي و عسل لعوق سازند و هر روز دو انكشت از ان تناول نمايند جهت تصفيهء صوت و نيكوئي رنك رخسار و اخراج فضلات بدن بيعديل و بدستور چون با روغن زيتون بجوشانند و با عسل معجون سازند و هر روز مقدار قليلي به قدر حاجت از ان تناول نمايند مضر شش مصلح آن كثيرا و عسل مقدار شربت آن تا دو دانك و زياده از ان مجوز نيست و از خوردن آن عارض مىكردد حالتى كه از خوردن برادهء آن بهم مىرسد و علاج آن نيز همانست و طريقهء تدبير آن و مركبات مصنوعه از ان در قرابادين ذكر يافت
* خبث الذهب *
بفتح ذال معجمه و ها و سكون باء موحده ثفل طلا است
* طبيعت ان
لطيفتر از همه
* افعال و خواص آن
قويتر از خبث الفضه و نائب مناب اقليميا است و طلاى آن با آب جهت رفع بدبوى زير بغل و كنج ران مجرب
* خبث الرصاص *
بكسر را و فتح صاد مهملتين و الف و صاد مهمله ثفل قلعي است
* طبيعت آن
بغايت سرد و خشك و قابض
* افعال و خواص آن
مغسول آن جهت التيام جراحت چشم و تقويت باصره و منع ريختن مواد به چشم مؤثر و مانند رصاص محرق است بدل آن اسفيداج رصاص
* خبث الفضه *
بكسر فا و فتح ضاد معجمهء مشدده و ها ثفل نقره است بهترين آن سبز رنك نازك آن
* طبيعت ان
سرد و خشك و بغايت قابض و با قوت جاذبه و مجففه
* افعال و خواص ان
طلاى آن جهت قروح چشم و سعفه و جرب و بواسير و نواسير و التيام جراحت و بدستور در مراهم جهت سه مرض اخير نافع
* خبث النحاس *
بضم نون و فتح حاء مهمله و الف و سين مهمله ثفل مس است و در قوت قريب بخبث الحديد و از ان ضعيفتر و ملطف و جالي و در ادويهء چشم و زخمها مستعمل و خوردن آن سم قاتل است
* خبه *
بضم خاء معجمه و فتح باء موحدهء مشدده و ها بشيرازى شفترك و باصفهاني خاكشي و به تبريزى سوردن و بتركى شيوران و در مازندران كياه آن را شلم بينامند و در هند مشهور بخوب كلان است
* ماهيت ان
تخمي است ريزه و اندك طولاني و دو نوع مىباشد يكى ريزه و رنك آن مائل بسرخي و طعم آن اندك مائل بتلخي و دوم از ان بزركتر و رنك آن سرخ مائل بتيركي و هر دو خودروى در صحراها و باغها و دامن كوهها بسيار مىشود و در ايام بهار و كياه نوع صغير آن يك و نيم ذرع نهايت دو ذرع و برك آن طولاني شبيه ببرك جرجير برى و تند طعم و شاخهاى آن باريك و متفرق و تخم آن در غلافى باريك رقيق بر اطراف شاخها رسته و كياه كبير آن تا بسه ذرع و شاخهاى آن متفرق و غليظتر و برك آن بزركتر و عريضتر و تندتر و غلاف تخم آن نيز بزركتر و طعم تخم آن نيز تندتر از اول يحتمل كه طبيعت نوع صغير آن در اول دوم كرم و در اول تر و كبير آن در آخر دوم كرم باشد
* افعال و خواص آن
مبهي و مشهي و مقوى معده و هاضمه و جهت كرفتكى اواز و نيكوئي رنك رخسار و تحليل مواد نخاع و جدرى و حصبه و شرى و برودت احشا و يكدرهم و نيم آن جهت نفث اخلاط سينه و رئه و با شير مسمن و نيكو كنندهء رنك رخسار و محرك باه خصوصا با دو وزن آن شكر كه ده روز بنوشند و بدستور چون ده روز هر روز دو مثقال آن را با چهار مثقال شكر سفيد كف نمايند و صاحبان سوداوى مزاج را نيز نافع و سه درهم آن جهت