نمايند ؛ جهت تليين و تحليل . و نيز نطول نمايند بر سر آن طبيخ بابونه و شبت تا اعانت نمايد بر تليين و تحليل مادّه از اعضاء مجاور آن .
در استعمال مبرِّدات و مجفِّفات و مكثِّفات و رادعات و همچنين غمز قوى ، همه مضرّاند ؛ هر يك به جهتى .
[ امراض حلق اطفال ]
بيست و نهم : امراض الحلق
[ ورم حلق اطفال ]
[ الف ] از آن جمله ، ورم حلق است
و آن ، آن است كه در ما بين دهان و مرى ، ورمى عارض گردد و بدان سبب ، فرو بردن چيزى دشوار شود . و گاه اين ورم كشيده مىشود تا به عضلات و مهرههاى عقب گردن و اين ، بيشتر در سنّ ترعرع « 1 » به هم مىرسد ؛ به جهت آن كه حرارت در اين سن ، قوى مىگردد و بدان سبب ، رطوبات دماغيه تحليل يافته ميل به اسافل و انصباب بدان عضو نموده ، باعث تورّم مىگردد .
علاج آن ، تليين طبيعت است به شيافات مناسبه و غرغره به رُبّ توت و يا مغز فلوس خيارشنبرِ محلول در شير و يا غراغر مناسبهء ديگر و لعوقات لايقه .
[ ورام لوزتين اطفال ]
[ ب ] از آن جمله ، اورام لوزتين است
بيشتر اين ، از مادّهء بلغم مىباشد كه از دماغ فرود آيد بدان جا . و بسيار است كه حرارت دماغيه ، رطوبات آن را گداخته بر سبيل نزله بر لوزتين - كه عبارت است از دو پارهء گوشت « 2 » كه بر دو جانب بيخ زبان برآمده آويزان است - مىريزد .
[ و ] علامت آن ، ظهور ورم و دشوارى مكيدن و فرو بردن شير است ؛ پس اگر از كثرت و وفور بلغمّيت است ، ظهور آثار آن دليل آن . و اگر از حرارت است نيز ظهور آثار حرارت .
علاج آن : آن چه از بلغم است تدبير ورم حلق را به عمل آورند . و مرضعه آن را از
هامش
( 1 ) . الف و ب : ( تزعزع ) آمده با توجه به متن ( ترعرع ) صحيح است .
( 2 ) . ب : گوشت است .