بايد كه در كمال رفق و ملايمت و تأنّى باشد كه اصلًا اذيتى و آسيبى به طفل نرسد .
و وجه آن كه بدين هيأت بايد كه بدن او را بشويد و غسل دهد آن است كه استخوان سينهء او سخت مىباشد و شكم او نرم تا آسيبى به شكم او نرسد .
و استخوان پشت او هرچند مستحكمتر از استخوان سينه آن است و ليكن چون اتّصال آنها با يك ديگر ملايم است و هنوز استحكامى نيافته ، خوف آفت و به در رفتن مهره ها است از هم و نيز به رو « 1 » خوابانيدن ، سر و بدن او را خوب مىتوان شست و آب چنان بايد « 2 » ريخت كه از بالا به پايين آيد . و احتمال دخول آب در منافذ مذكوره بسيار نيست ؛ به خلاف آن كه پشت آن زير و روى آن بالا باشد .
پس [ به اثبات ] رسيد كه بهترين اشكال غسل او همان است كه ذكر يافت هر وقت كه او را غسل دهند و بعد [ از ] غسل ، به پارچهء نرم نازكى نشف رطوبت از بدن او نمايند و خشك سازند و در پارچهء ديگر كه گرم باشد پيچند . و اوّلًا بر شكم بغلطانند و بعد از آن بر پشت و اعضاء او را به ملايمت و مناسبت هيأت و شكل اعضاء بفشارند و بمالند . و در چشم او زيت بچكانند ؛ خصوص زيت الأنفاق كه جلاى او « 3 » زياده است ؛ جهت تنقيه اوساخ طبقات چشم او .
چنان چه ذكر يافت : انگشت خنصر خود را قابله چرب نموده حلقوم و انف آن را « 4 » باز كند و اندك گشاده نمايد . و همچنين منفذ غايط و سرِ حشفهء آن را به دست بمالد به ملايمت و بر شكم و مثانهء او دست بكشد « 5 » ؛ تا فضولى كه در شكم و بولى كه در مثانهء آن مجتمع است برآيد ؛ زيرا كه - چنان چه در تشريح جنين در رحم ذكر يافت - جميع منافذ آن در رحم مسدود مىباشد و از راه ناف و به واسطهء آن رودهء مذكوره ، غذا در شكم طفل مىرود و « 6 » بول او نيز از همان راه مندفع مىگردد در كيسى كه در آنجا مركوز است . و
هامش
( 1 ) . الف : بر رو .
( 2 ) . ب : ( بايد ) حذف شده .
( 3 ) . ب : آن .
( 4 ) . ب : او را .
( 5 ) . ب : ( دست بكشد ) حذف شده .
( 6 ) . الف : ( و ) حذف شده .