تخطي إلى المحتوى الرئيسي

دانشنامه در علم پزشكى ( فارسى ) — صفحة 136

مساهمون:

ص١٣٦

صفتِ شافه

ز صوغين بايد و بوىِ جهودان * ز جندِبيستر يك لخت از آن ازو شافه سِرِش « 1 » در آبِ شكّر * ازو بردارَدَشْ خود شُوْدْ بهتر 2200 دگر افلونيا وى را بياميز * و گرنه ، شهرياران آورش نيز

صفتِ افلونيا

كمون و حبّ غار آور بحاصل * سدابِ خشك و پودينه و پلپل ز هريك وقيهء بايَدْتْ موزون * بگويم كان دگر دارو همه چون ز تخمِ بنج جوى و قشرِ يبروح * و زان افيون كه مگزيرد ازو روح آ 81 ز هريك نيم وقيه « 2 » زين بجادار * و ثلث وقيهء سقمونيا آر 2205 بوزنِ اين همه تو انگبين جوى * بياميز اين همه دارو تو با اوى بوزنِ يك درم زين ، خورْدى « 3 » دان * كسى را كش بود قولنج « 4 » آسان و آن را كش بود قولنج « 5 » بسيار * به وزن دو درم يا سه روا دار

صفتِ معجونِ شهرياران

كمون و زنجبيل و خوءِ لنجان * سداب و بوره پس قرفه بيك سان ز هريك زين بوزنِ دو درم جوى * و هم سقمونيا بايَدْتْ با اوى 2210 بوزنِ دو درم سقمونيا خواه * از انطاكى اگر هستى تو آگاه
هامش
( 1 ) - سرش ؛ امر از مصدر سرشتن : خمير كردن . ( 2 ) - وقيه ؛ اوقيه ( بفتح اول و كسر سوم ) : مقياسى است براى وزن و آن را برابر 12 / 1 رطل ، 5 / 7 مثقال ، 40 درم خالص نوشته‌اند . ( 3 ) - خوردى ( خورد + ى ) : خوراكى . به اندازه يك بار خوردن ، مقدارى از دارو كه در يك نوبت خورند . ( 4 ) - قولنج آسان : درد قولنجى كه چندان شديد نباشد . ( 5 ) - قولنج بسيار : درد قولنج شديد .