سودمند است . ( تحفهى حكيم ) )
فانيد
Sugr candy : ( F nid )
( ذ : تازىشدهى پانيد ، گونهاى از شيرينى به معنى قند و شكر است . شكر به سه گونهى سياه ، سرخ و سپيد است . شكر سپيد جوشانيده و صاف كرده را نبات سپيد گويند چنانچه دوباره تصفيه كنند شكر سليمانى گفته مىشود اگر براى سومين بار صاف شود و در قالب صنوبرى بريزند آن را فانيد گويند . طبيعت گرم و خشك است و در دوم شكم را نرم مىكند و سرفه را مىراند و سينه را نيكو مىكند ، نام ديگر آن « كعب الفدا » است ( تحفهى حكيم ) )
فاوانيا
pavonia officnalis peony : ( F w ni )
گياهى است كه در بيشههاى اروپا مىرويد . ريشههاى چهارگوش دراز و پرشاخه كه به صورت دستهاى زردرنگ و صاف از بيرون و درونى پرگوشت و سپيد است . بوى تندى به همراه مزهاى بسيار بد دارد و در درمان به كار مىرود با گلهاى بنفش رنگى . نزد خانمها اين باور هست كه اين گياه براى جلوگيرى از جادو و جنبل و بهم زدن طلسم و دور كردن بدى سودمند است .
( ذ : نامهاى ديگر آن عود الصليب ، بوزيدان ، عود الكهينا ، نارمشك ، رمان مصرى ، عود الريح است . براى نقرس ، صرع ، بختك آن را دود كنند . طبيعت آن در آخر دوم گرم و خشك است . بادشكن ، خون ماهانهآور ، نرم و خشككننده ، بندآورندهى نيرومند است و نيروى بخش جگر و گرده و آرامكنندهى درد شكمبه ( اگر با شراب نوشيده شود ) و بخور آن براى بيشتر بيمارىهاى مغزى سودمند است . ( تحفه حكيم ) )
فراسيون
Marrubium vulgare Black horehound : ( Far siun )
دو گونهى سياه و سپيد دارد . گونهى سياه آن گياهى چند ساله با بوى بد كه بدان بدبو گويند برگهاى بسيار سبز در جاهاى سردسير مىرويد . گونهى سپيد گياهى با ريشهى چند ساله كه از آن چند ساقه راست به درازاى يك پا و داراى چندين شاخه با گلهاى سپيد كه در جاهاى خشك سنگى مىرويد .
( ذ : به تازى « صدف الارض » ، « حشيشة الكلب » ، « حشيش الكلبتين » « سنديان الارض » و به پارسى گندناى كوهى ، فراشيون گفته مىشود . طبيعت آن گرم در دو درجه