تخطي إلى المحتوى الرئيسي

سرگذشت تهران ( فارسى ) — صفحة 582

مساهمون:

ص٥٨٢
( احمد قوام ) برادر وثوق الدوله ( حسن وثوق ) و سپس مشير الدوله ( حسن پيرنيا ) و باز قوام السلطنه و سپس مستوفى الممالك و باز مشير الدوله به وزارت رسيدند ، تا آنكه در سال 1302 خورشيدى روز پنجم آبان ( عقرب ) سردار سپه وزراى خود را به احمد شاه معرفى كرد . و در روز ششم آبان 1302 نخستين كابينه خود را تشكيل داد . وزارت سردار سپه آخرين تيشه‌هايى بود كه به حكومت قاجاريه وارد شد . و در 9 آبان 1304 خورشيدى مجلس شوراى ملى عزل احمد شاه و انقراض سلسله قاجاريه را اعلام كرد و حكومت موقت را تا تشكيل مجلس موسسان به سردار سپه سپرد و سرانجام در 21 آذر همان سال سلطنت مشروطه به رضا شاه پهلوى سردار سپه سابق و ميرپنج اسبق تفويض شد . در طى اين مدت يعنى در زمانى كه سردار سپه نخست‌وزير بود چند رويداد مهم تهران اتفاق افتاد كه همهء مردم از آن آگاه شدند ازجمله قتل عشقى شاعر در بامداد پنجشنبه 12 تير ماه 1303 برابر با آخر ذيقعده سال 1342 قمرى كه بعدا معلوم شد نظميه در اين قتل دست داشته است . « 1 »

سقاخانه آقا شيخ هادى

رويداد ديگر كه مسلما بيگانگان و دولت در آن دست داشتند كشته شدن ماژور ايمبرى كنسول ممالك متحده امريكا بود . در تاريخ بيست ساله ايران درباره اين رويداد چنين آمده است : « . . . مىگويند دولت وقت در اين موضوع دخالت داشتند . مىگويند انگليسها از لحاظ حفظ منافع سياسى خود در اين قضيه دخالت داشته‌اند مىگويند نصرت الدوله و سيد حسن مدرس ليدر اقليت مجلس در علم كردن سقاخانه عامل موثرى بوده‌اند و منظورشان تحريك احساسات مذهبى مردم برعليه سردار سپه كه به عدم علاقهء به مذهب بين عوام شهرت داشته است و در اين بين كنسول يار امريكا هم بدون آنكه هويتش شناخته شده باشد ، بدست عوام افتاده و مقتول شده است . . . يكى دو هفته به جمعه پانزدهم ذيحجهء هزار و سيصد و چهل و دو ( برابر بيست و هفتم سرطان ، تيرماه ) 1303 كه واقعه ناگوار قتل ماژور ايمبرى اتفاقى مىافتد مانده بود كه در اطراف معجزات سقاخانهء آقا شيخ هادى در شهر انتشاراتى داده شد اين انتشارات كه معلوم نبود منشاء و موجد آن كجاست با سرعت فوق‌العاده‌اى در شهر منتشر مىشد ، و مردم عوام خرافاتى هم
هامش
( 1 ) - براى آگاهى از اين رويداد بنگريد به : تاريخ بيست ساله . حسين مكى جلد سوم .