داراى اندرونى و بيرونى بوده كه پس از انجام تغييراتى به صورت كنونى درآمده است . ازجمله تغييراتى كه در بنا بوجود آمده از بين رفتن قسمتى از ساختمان به منظور تعريض كوچهء ميرزا محمد وزير است كه اين قسمت به احتمال اندرونى و بيرونى را به يكديگر مرتبط مىكرد .
همچنين تبديل ايوان تابستانى به تالار آينهكارى از ديگر تغييرات بنا است كه پس از زياد شدن ارتباط ايرانيان با كشورهاى اروپايى رواج يافت . در تزئينات داخلى بنا نقوشى افزوده شده كه اين افزودگى علاوه بر قلم هنرمند از لحاظ رنگ نيز پختگى قبلى خود را ندارد و از نگارههاى قبلى بهطور كامل متمايز است . نكتهء قابل توجهى كه در تزئينات داخل بنا به چشم مىخورد ، تاريخى است كه توسط لطفعلى شيرازى در پاى كار ثبت شده است اين تاريخ سال 1253 ( ه . ق . ) سال تاسيس بنا را نشان مىدهد .
هنگام مشاهدهء اين بنا نخستين عاملى كه نظر بازديدكننده را به خود معطوف مىكند نظم و تقارنى است كه با آجر و چوب در نماى ساختمان به وجود آمده است . داشتن « هفت درى » هاى بنا ازجمله مهمترين عوامل زيبايى آن محسوب مىشود . هفت درى جزء مهمى از عنصرهاى معمارى است كه از گذشتههاى بسيار دور اجرا مىشده كه با نزديكتر شدن به زمان حال اجراى طرح آن روبه زوال مىرود .
پس از عبور از در ورودى بنا به حياط بيرونى وارد مىشويم در اين حياط يك حوض و چند باغچه تعبيه شده است قرينهء اين حياط نيز حياط ديگرى است كه حياط اندرونى محسوب مىشود . آن حياط هم داراى باغچه و حوض است كه در قديم حوضها را از آب قنات پر مىكردند و از آن براى مصرف روزانه استفاده مىكردند . اين دو حياط توسط چند راهرو به يكديگر مرتبط مىشوند . عامل ديگرى كه جلب نظر مىكند وجود دو بادگير و يك شيروانى در بام است ورود به قسمت داخل ساختمان از حياط بيرونى و حياط اندرونى از طريق دو راهپله انجام مىشود . پلههايى با ازارههاى سنگى كه نقوشى روى آن حك شده است پس از پلهها ، راهروهايى را داريم . مجموع راهروهاى قرار گرفته در بنا چهار واحد است كه دو واحد آن در طبقه پايين و دو واحد ديگر آن در طبقه بالا قرار گرفته است . دوراهروى پايين توسط تالار آئينه و تنبى به يكديگر مربوط مىشوند ولى راهروهاى طبقه دوم به علت وجود شيروانى از داخل ساختمان به همديگر مرتبط نيست و تنها راه ارتباطى آنها از طريق حياط انجام مىگيرد .
طبقه اولى را روى هم دو تالار بزرگ بنامهاى آينه و تنبى يا سفرهخانه دو راهرو و سه اتاق كوچك تشكيل مىدهند .
سرگذشت تهران ( فارسى ) — صفحة 333
مساهمون: حسين شهيدى مازندرانى
ص٣٣٣