داشت كه با رؤساى ادارات دولتى در مجلسى بنشينند و براى رفع اين گرفتارى مآلانديشى كنند . اين نشست مؤثر افتاد و در نتيجهء پيشنهاد اينان طرح جيرهبندى تصويب گرديد و مقرّر شد كه بوسيلهء ريشسفيدان محلّات از خانهها و تعداد اعضاى خانوادهها صورتبردارى شود و ورقهاى بنام پته « په - ته » « 1 » كه حاوى نام و مشخصات رئيس خانوار و تعداد افراد خانواده و نشانى محل سكونت آنها باشد بهريك از آنان داده شود . آنگاه ادارهء غلّه ، با احتساب روزانه يك كيلو نان براى هرنفر ، آرد لازم را در اختيار نانواها قرار دهد .
براى آنكه ازدحامى صورت نگيرد خانوادههاى محلّات را بتعداد معيّنى بين نانوائيهاى محل تقسيم كردند و صورت مشخصى از آنها را بنانواى مربوط دادند تا فقط به كسانى كه نام آنها در آن صورتهاست از پخت آن دكان ، و در برابر پته ، نان بفروشد و بدينوسيله سهميهء همه محفوظ بماند .
در نتيجه ، آن اجتماع و ناراحتى از بين رفت و هركس با شناختن نانوائى مربوط ، هر ساعتى از روز كه فراغت مىيافت ، با در دست داشتن پته بدانجا مراجعه كرده براحتى نان خانوادهء خود را دريافت مىنمود .
كميابى ما يحتاج عمومى :
با همهء اين احوال ما يحتاج عمومى روزبروز كمتر مىشد زيرا آنچه در داخل توليد مىگشت با مشكلاتى كه ناشى از اشغال كشور بود مواجه مىگرديد و آنچه هم كه از خارج مىآمد بر اثر جنگ در جهان ، ساختن و آوردن آنها غيرممكن مىنمود .
در آن تاريخ كشت چغندرقند كمكم در ايران رواج مىيافت و تعداد كارخانههاى قند معدود بود . در نتيجه قسمت اعظم ، و بلكه نزديك به تمام ، قند و شكر مصرفى از خارج تهيه مىگرديد و چون ملّت ايران ، بويژه ساكنان آذربايجان ، به خوردن چاى عادت دارند اين مواد از لوازم زندگى روزمرّهء آنان بشمار مىآمد . ولى كمبود زمينه روزبروز بيشتر مىشد و قيمتها بطور نامطلوبى بالا مىرفت و با قدرت خريد مردم فاصلهء بيشترى پيدا مىكرد .
هامش
( 1 ) - بجاى اين كلمه امروزه كلمهء « كوپون » كه يك لفظ خارجى است معمول گشته است .