طاعون درگذشته است .
آقا سيد احمد مرتضوى :
پدرش آقا سيد مرتضى از سادات خلخال بود و قسمت اعظم عمر خود را در اردبيل سكونت داشت . احمد بسال 1280 هجرى قمرى در نجف به دنيا آمد و در اوان جوانى همراه پدر بخلخال رفت و آنگاه كه پدرش اردبيل را جهت سكونت خويش برگزيد او نيز در معيّت وى بدين شهر آمد و بادامهء تحصيل پرداخت . مقدمات و اوايل سطح را در اين شهر فرا گرفت و براى ادامهء تحصيل عازم مشهد گرديد . در بيست و هشت سالگى در حالى كه بهرهء كافى از علوم عقلى و نقلى داشت بنجف اشرف رفت و ساليان دراز در محضر اساتيد بزرگى مثل « شيخ حسن مامقانى » ، « فاضل شربيانى » و « سيد محمد فشاركى » كسب علم و ادب كرد و اجازهء اجتهاد يافت .
او با نيل بدرجات عالى علمى زمان ، و اجتهاد در مسائل فقهى باردبيل بازگشت و مرجع خاص و عام گرديد . از آثار وى تقريرات استادش سيد محمد فشاركى و حاشيه بر رسالهء « آسيد كاظم يزدى » است . او عالمى باكياست و فراستى بود و در ناامنىهاى اردبيل و حملات عشاير و غارت سكنه كمكهاى مؤثرى بمردم نمود و با تدابير شايسته تا سرحد امكان از قتل نفوس بىگناه جلوگيرى كرد . « 1 »
آسيد احمد در مسجدى كه بنام او اكنون هم در اردبيل باقى است تبليغ اسلام و تبيين احكام دين مىنمود و مجالس وعظ او بمنزلهء كلاس درسى براى همهء طبقات بشمار مىآمد . مرگ او در سال 1353 هجرى قمرى مطابق 1313 هجرى شمسى در اردبيل اتفاق افتاد و شادروان حاج بيوك آقا واهبزاده ماده تاريخ درگذشت او را در ابياتى چنين سرود :
حق بود نيلى شود چرخ كبود * چون فلك از دست ما درّى ربود
شنبه سه سيزده ذى حج بود * سيد احمد سوى جنّت رفت زود « 2 »
هامش
( 1 ) - به جلد اول اين كتاب صفحهء 230 مراجعه فرمائيد .
( 2 ) - مؤلف كتاب تاريخ اردبيل و دانشمندان اشتباها گويندهء اين رباعى را حاج ميرزا آقا بالا وهابزاده نوشته است .