تخطي إلى المحتوى الرئيسي

شذرات المعارف ( فارسى ) — صفحة 157

مساهمون:

ص١٥٧
2 . چون از اكتناز ، وجاهت و راحت طلب مىكند ، لذا از وجاهت و حريت به « جبهه » تعبير و از راحتى به « جنب » و « ظهر » تعبير شده كه غالبا تكيه‌گاه براى راحتى ، پشت و پهلوست . از اين جهت عقوبت آنها ذلت است به داغ كردن پيشانى كه مفتضح شوند در آخرت و سلب آسايش از آنها بنمايند به داغ كردن پشت و پهلو . پس ضد مقصود حاصل شود . « 1 »
هامش
بنابراين از نادانى و سفاهت است كه دل را در گرو دنيا و زيور آن نهاده و از عشق و محبت به خدا دور شويم . اگر انسان به خود آيد و شعاع رحمت خداوندى بر دلش بتابد و دل از دوستى و محبت دنيا و زيور آن خالى كند و خانه دل را براى دوستى و عشق به خدا و اوليايش سرايى بىرقيب سازد ، از مزاياى انسانيت برخوردار مىشود . بنابراين مىتوان گفت حقيقت گنجينه‌سازى و اكتناز مربوط به حال است نه به مال و در واقع حالت شخص ، تعيين‌كننده است . دارايىاى كه سبب دلبستگى شود - خواه زياد باشد يا كم - و پشتوانه دل آدمى قرار گيرد و آرامش دل را به همراه آورد ، انسان را از توجه به خدا باز مىدارد و به‌گونه‌اى مىشود كه آدمى سرنوشت زندگى را بسته بدان مىداند و ديگر خدا را تكيه‌گاه خود نمىداند . اگر چنين حالتى پديد آيد ، انسان از خدا مىبرد و بر او و اوليايش مىشورد و سركشى پيشه مىكند و دست خويش را به جنايات مىآلايد و خشم خدا را برمىانگيزد . ( 1 ) . با توجه به اينكه هدف برخى از مال‌اندوزى ، كسب آبرو است و مىكوشند با داشتن پشتوانه مالى از راحتى بيشترى بهره گيرند ، ازاين‌رو در آيه شريفه« يَوْمَ يُحْمى عَلَيْها فِي نارِ جَهَنَّمَ فَتُكْوى بِها جِباهُهُمْ وَ جُنُوبُهُمْ وَ ظُهُورُهُمْ »از كسب آبرو ، وجاهت ، آزادى و آزادمنشى به كلمه « جبهه » يعنى پيشانى تعبير شده است ؛ چنان‌كه وقتى گفته مىشود كه فلانى داراى وجاهت ملى است ، يعنى در ميان مردم آبرومند است و چهره‌اى محبوب دارد ؛ همچنين براى راحتى و راحت‌طلبى از كلمه « جنب » يعنى پهلو و « ظهر » يعنى پشت استفاده شده است ؛ چرا كه اغلب براى استراحت ، از پشت و پهلو استفاده مىشود و انسان به هنگام رفع خستگى گاه تكيه‌گاه خود را آن دو قرار مىدهد ؛ يعنى گاه به پهلو و گاه به پشت تكيه مىزند و بدين‌وسيله استراحت مىكند . ازاين‌رو اين دسته از افراد كه آبرومندى و راحتى را در سايه مال‌اندوزى مىدانند ، در روز قيامت درست در نقطه مقابل آن چيزى كه آنان در دنيا براى خويش مىخواستند ، قرار مىگيرند ؛ يعنى با داغ كردن چهره‌هاى آنان ، ذلت و