نصيحت خاص و عام در معاشرت با انام
هر درختى ثمر نمىدارد * همه بحرى ، گهر نمىدارد
بشنو از من ، كه برخورى از عمر * همه حرفى ، اثر نمىدارد
سخن از جان چو بر زبان آيد * اهل دل ز آن ، گذر نمىدارد
سخن از تن چو سوى تن آيد * در دل و جان اثر نمىدارد
سخنى چند ، گوش كن از من * هر صدف اين گهر نمىدارد
اولا قدر خويشتن بشناس * مرد ازين به هنر نمىدارد
قيمت تو به قدر دانش تست * بىخرد زين خبر نمىدارد
در مقامى كه علم داشت ترا * خردت ، پيشتر نمىدارد
خويش را پيشتر مدار تو هم * كه كسى از تو برنمىدارد
قدر خود را شناختن كاريست * عاقل اين مختصر نمىدارد
دانش اندوز تا شوى ايمن * مرد دانا خطر نمىدارد
هر كسى را بجاى خود بشناس * همه كس هر هنر نمىدارد
مرغ شايستهء سوارى نيست * اسب هم بالوپر نمىدارد
ز آدمى كار خر نمىآيد * علم هم گاو و خر نمىدارد
سرّ دين جُز على نمىداند * دل بينا عمر نمىدارد
چشم هر چند تيزبين باشد * خبرى از خبر نمىدارد
ذوق هرگز سخن نمىشنود * گوش هم طعم برنمىدارد
حسّ بينى ، صور نمىبيند * چشم از بو خبر نمىدارد
عصمت از جُز ولى مدار طمع * بشر از شر گذر نمىدارد
كار بىمشورت مكن عاقل * راى خود راهبر نمىدارد
رفعت ار بايدت تواضع كن * متكبّر ، كبر ، نمىدارد
از كسى در دلت مدار غبار * راحتى كينهور نمىدارد
از حسد استعاذه كن به خداى * كه حسد جُز ضرر نمىدارد
با قضاى خدا ستيزه مكن * كس مفر از قدر نمىدارد
تا توان ، دل مبند بر فرزند * هيچ بار از تو برنمىدارد
طمع هر هنر مدار از وى * كآنچه خواهى پسر نمىدارد