( 504 ) سيد كائنات : منظور رسول اكرم ( ص ) .
( 505 ) درر : واحد درّه به معنى مرواريد . ( فرهنگ معين ، زير واژهء درّ . )
( 506 ) ذوق : نشاط ، خوشى . ( فرهنگ معين )
( 507 ) خواجهء اولين و آخرين : منظور حضرت محمّد بن عبد اللّه ( ص ) .
( 508 ) آرام : آرامش .
( 509 ) بو الحكم - ابو الحكم - ابو جهل . ر . ك . تعليق شماره ( 128 ) .
( 510 ) شحنه : داروغه ، پاسبان شهر و محله . ( فرهنگ معين )
( 511 ) محجوبان حق : آنان كه حجابى ايشان را از شناخت حق مانع است .
( 512 ) قرآن : آل عمران ، 200 .
( 513 ) اصحاب نار : كسانى از كافران و مكذّبان و تبهكاران كه محكوم به سوختن در آتش جهنم خواهند بود . مأخوذ از « اصحاب النّار » كه چندين بار در قرآن كريم به كار رفته ( مثلا در البقره ، 39 ) .
( 514 ) اصحاب نور : بندگان مؤمن خدا كه به بهشت مىروند ( بهشتيان ) . مضمون شعر مولانا جلال الدين بلخى در اين مورد ، مثنوى كلاله خاور ، دفتر دوم ، ص 80 ، سطر 16 .
ناريان مر ناريان را جاذباند * نوريان مر نوريان را طالبند .
( 515 ) طرّار : دزد . ( فرهنگ معين ) ؛ حيلهگر ، مكّار ، زيرك و دانا .
( 516 ) عيّار : تردست ، زيرك ، طرّار . ( فرهنگ معين )
( 517 ) علت : بيمارى . ( فرهنگ معين )
( 518 ) ادويه ( جمع دواء ) : دارو . ( فرهنگ معين )
( 519 ) لحظة فلحظة : دمبهدم ، لحظه به لحظه .
( 520 ) خسته : مجروح ؛ دردمند . ( فرهنگ معين )
( 521 ) فحش : در بدى و بدكارى از حد درگذشتن ، عمل زشت . ( فرهنگ معين ، زير واژهء فحش و فحشاء . )
( 522 ) أمّ الخبائث : مادر و منشاء كارهاى زشت . مأخوذ از حديث نبوى « الخمر ام الخبائث فمن شربها لم تقبل صلاته أربعين يوما . . . » ر . ك . جامع الصغير ، ج 2 ، ص 13 . يا احاديث مثنوى ، « الخمر ام الخبائث » و « اجتنبوا الخمر أم الخبائث . . . » ر . ك . كشف الخفاء ، ج 1 ، ص 459 . در العرائس ثعلبى ، ص 19 به صورت « الخمر مجمع الخبائث و ام الذنوب » مذكور است .
( 523 ) هر دو شراب موقوف به تصرفست : نوشيدن هر دو شراب ملازمه با تصرّف ( دگرگونى ) در حال شارب دارد .
( 524 ) تشنيع : كسى را زشت گفتن ، بد كسى را گفتن ، عيوب كسى را آشكار كردن ، كسى را رسوا ساختن . ( فرهنگ معين )
( 525 ) تشريف نمودن : كسى را با قدوم خود مشرف نمودن .
( 526 ) ر . ك . به تعليق ( 276 ) .
( 527 ) قاف : در افسانهها و روايات اسلامى ، رشته كوهى است كه اطراف زمين را احاطه كرده است ، و گويند كنارههاى آسمان بر روى آن نهاده شده ، و به روايتى ، نگاهدارندهء زمين است ، و اگر آن