( 432 ) عمر شاه : منظور عمر شيخ است ( ميرزا عمر شيخ ) ، متوفى به سال 797 هجرى قمرى ، شاهزادهء گوركانى ؛ پسر امير تيمور . در 795 هجرى قمرى ، امير تيمور او را به حكومت فارس و كرمان منصوب كرد .
( 433 ) معنى اين بيت اينست كه اگر پورياى ولى به نزد عمر شاه از روى وجد و حال درويشانه چرخ بزند شرط ادب است .
( 434 ) ر . ك . تعليق ( 157 ) .
( 435 ) بركار : به كار ، مشغول كار .
( 436 ) گلّاب ( به تشديد لام به ضرورت شعر ) - گلاب . ر . ك . معرّب آن يعنى جلّاب .
( 437 ) قسمتى از فرمايش حضرت على بن ابى طالب ( ع ) . صورت كامل آن « لو كشف الغطاء ما ازددت يقينا » ر . ك . غرر الحكم ، ج 2 ، ص 603 .
( 438 ) ابصار : جمع بصر ( - چشم ) . ( فرهنگ معين )
( 439 ) قرآن : المائدة ، بخشى از آيهء 67 .
( 440 ) قرآن : البقره ، بخشى از آيهء 277 .
( 441 ) تردامن : فاسق ، فاجر ، عاصى ، گناهكار . ( فرهنگ معين )
( 442 ) فرعون : شكل عربى لقب پادشاهان مصر قديم در تورات . در اينجا منظور فرعون زمان موسى ( ع ) به نام رامسس دوم ( سسوستريس يونانيها ) است . از فرعون زمان موسى ( ع ) در قرآن ياد شده است ، و او معروفترين فرعونها است . فرعون در ادبيات اسلامى ، به مدلول آياتى كه در قرآن مجيد دربارهء او آمده ، به عنوان مظهر و مثال تكبر و تجبّر و طغيان و سركشى و عناد مذكور شده است . براى اطلاع بيشتر ر . ك . قصص الانبياء ، قصهء چهل و يكم تا قصهء چهل و ششم از ص 196 - 170 و دائرة المعارف مصاحب .
( 443 ) با كسى سر درآوردن : از سخنان كسى سر درآوردن ، سخنان او را فهميدن . ( فرهنگ معين ، زير واژهء سر درآوردن . )
( 444 ) هامان : در قرآن و روايات اسلامى نام وزير فرعون . ( فرهنگ معين )
( 445 ) قرآن : طه ، بخشى از آيهء 44 .
( 446 ) قرآن : الفجر ، 28 .
( 447 ) مربع نشستن : چهارزانو نشستن در حالت مراقبت و ذكر صوفيانه .
( 448 ) كلوخ : تكهء گل خشك شده ، خشت پاره ( خام و پخته ) . ( فرهنگ معين )
( 449 ) قرآن : الفجر ، 29 .
( 450 ) از سر خود برخاستن : از سر خود گذشتن .
( 451 ) حديث نبوى . در المعجم حديث ، ج 5 ، ص 115 و كنوز الحقائق ، ص 78 و جامع الصغير ، ج 2 ، ص 54 و شهاب الاخبار ، باب اول ، ص 25 ، و سفينة البحار ، ج 2 ، ص 357 و كشف الخفاء ، ج 2 ، است . در كنوز الحقائق ، ص 14 به صورت « اطلبوا العلم و لو بالصين فان طلبه فريضة على كل مسلم » آمده است . در سفينة البحار ، ج 2 ، ص 603 و بستان السياحة ، ص 290 به صورت « طلب العلم فريضة على كل مسلم و مسلمة » ديده مىشود .
مرآت الافراد ( فارسى ) — صفحة 314
مساهمون: پير جمال الدين محمد اردستانى
ص٣١٤