كما قال اللّه تعالى
وَ أَشْرَقَتِ الْأَرْضُ بِنُورِ رَبِّها
و درين حال صاحب چنين نفس مشاركت كند با ملائكه در لطافت ؛ و او را ارتفاع به مقام ايشان دست دهد . پس ارتفاع عيسى عليه السلام به سوى سماء ازين قبيل باشد . و بيان اين در فص الياسى بيشتر ازين خواهد آمد .
و سماء نزد اهل حقيقت عنصرى است قابل خرق و التيام چنان كه مذكور خواهد شد . و قول حقّ سبحانه و تعالى از لسان عيسى عليه السلام كه
فَلَمَّا تَوَفَّيْتَنِي كُنْتَ أَنْتَ الرَّقِيبَ عَلَيْهِمْ
محمول است بر اينكه توفّى عبارت است از رفع او به سوى سماء نه آنكه محمول باشد بر مفارقت روح از بدنش .
روح من اللّه لا من غيره فلذا * أحيا الموات و أنشأ الطّير من طين
بدانكه ارواح مهيّمه كه عقل اول از ايشانست و ارواح افراد و كمّل همه يك صفاند حاصل گشته از حقّ بىآنكه بعضى واسطه بعضى باشد ؛ اگرچه صفوف باقيه از ارواح به واسطهء « عقل اوّل » است چه او واسطه تكوين و تسطير كلمات وجوديّه است ؛ و روح عيسويّه از صف اوّلست از براى آن شيخ فرمود كه « روح من اللّه لا من غيره » يعنى روح عيسوى فايض است از « حضرت الهيّه » كه مقام جمع است بىواسطهء اسمى از اسما و روحى از ارواح كما قال تعالى
وَ رُوحٌ مِنْهُ
أى من اللّه ، و لهذا احياى اموات كرد و طير از طين آفريد كه خفاش است . قال اللّه تعالى حاكيا عنه
أَنِّي أَخْلُقُ لَكُمْ مِنَ الطِّينِ كَهَيْئَةِ الطَّيْرِ فَأَنْفُخُ فِيهِ فَيَكُونُ طَيْراً بِإِذْنِ اللَّهِ وَ أُبْرِئُ الْأَكْمَهَ وَ الْأَبْرَصَ وَ أُحْيِ الْمَوْتى بِإِذْنِ اللَّهِ
پس او مظهر « اسم جامع الهى » است چون نبى ما عليه السلام ، لاجرم او را با نبى ما كمال نسبت هست در صاحب اسم اعظم بودن و در قرب ظهور به ظهور رسول ما ، و در فرود آمدن از آسمان و دعوت كردن خلق به دين نبى ما صلّى اللّه عليه و سلّم .
حتّى يصحّ له من ربّه نسب * به يؤثّر فى العالى و فى الدّون
يعنى احياى اموات و خلق طير كرد تا نسب به حقّ درست كند به اينكه صادر ازوست و مظهر اسم جامع الهى است نه به اينكه اين اوست چنان كه ظالمان