او را تا اندر وقت وجود ، صفت ارادت اندر وى پديد آيد . و نيز ارادت صفتى است مر حق تعالى را ازلى . اندر ازل وى مريد بوده است مر همه چيزها را بر حسب آن كه همىباشد اندر وقت . آن چه خواسته است كه بباشد لا محالة بباشد و آن چه خواسته است كه نباشد لا محالة نباشد . و نيز خواسته است وقت بودن هر چيزى و الا شك اندر آن وقت بباشد كه خواسته است لا يتقدم و لا يتأخر . و نيز همچنان كه وجود ذات اشياء خواسته است اندر ازل ، وجود صفات ايشان نيز خواسته است ، بعضى از صفات متغير و بعضى نامتغير بر حسب ارادت وى همىباشد مريد بود مر ذاتها و اوصفاتها « 1 » را . ذرهاى اندر هر دو كون در وجود نيايد و معدوم نگردد و متحرك و ساكن نگردد مگر بر حسب ارادت ازلى . پس همهء خلق و صفات خلق اسير ارادت ازلىاند تا آن كس كه حق تعالى را خواهد از آن خواهد كه وى خواسته باشد او را و آن كس كه حق را نخواهد از آن نخواهد كه حق تعالى نخواسته بود او را .
باز گفت : قال اللّه تعالى
« يُحِبُّهُمْ وَ يُحِبُّونَهُ »
« 2 » خداى تعالى ايشان را دوست داشت و ايشان خداى عز و جلّ را دوست داشتند ، يعنى از آن مرا دوست داشتند كه من ايشان را دوست داشتم .
مردى گفت : يا رسول اللّه هل يعلم العبد ما منزلته عند اللّه ؟ قال صلى اللّه عليه و سلم : بلى ينظر ما منزلته عنده « 3 » فان اللّه تعالى ينزل العبد من نفسه حيث ينزله العبد من نفسه .
باز گفت : كما قال اللّه تعالى :
« رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمْ وَ رَضُوا عَنْهُ »
« 4 » گفت خداى عز و جلّ از ايشان خشنود و ايشان از خداى عز و جلّ خشنود . يعنى مقدم كرد
هامش
( 1 ) - كذا . . .
( 2 ) - سورهء 5 مائده آيهء 54
( 3 ) - در شرح تعرف ج 4 ص 147 بقيه خبر چنين است : ينظر ما منزلت اللّه عنده فان اللّه ينزل عبده حيث ينزله عبده
( 4 ) - سورهء 5 مائده آيهء 119