فصّ اختلاف المسالك
راهها بسيار و مختلف است . اما مقصد و مقصود يكى است و اختلاف طرق بسبب اختلاف احوال قاصدان و مقامات سالكان است . چه امزجه و طبايع و نيّات و عقول من حيث الفطرة در ضعف و قوّت متفاوت افتادهاند .
طايفهاى سلوك طريق عبادت مىكنند و آب و محراب را ملازمت مىنمايند و به كثرت ذكر و نوافل طاعات مشغولاند و بر اوراد مواظباند .
و طايفهاى سلوك طريق رياضات و مكايدات و نهى و منع نفس از مخالفات مىكنند .
و طايفهاى سلوك طريق خلوت و عزلت گزيدهاند و از اختلاط با خلق به گوشهاى سلامت اختيار كرده .
و طايفهاى سلوك طريق سياحت و سفر و غربت و گمنامى و بىنشانى پى كنند .
و طايفهاى سلوك طريق خدمت و بذل جاه در خدمت اين طايفه و دلهاى ايشان را به خدمتهاى مناسب شادمان كردن برگزيدهاند .
و طايفهاى سلوك طريق مجاهدات و تحمّل اهوال و مباشرت احوال مىكنند .
و طايفهاى سلوك به اين طريق مىكنند كه جاه خود را به نزديك خلق ساقط مىكنند و آبروى خود را مىبريزند و به خلق التفات نمىكنند و به خير و شرّ ايشان مشغول نمىشوند .
و طايفهاى سلوك طريق عجز و شكستگى مىكنند ، چنانك خداى تعالى مىفرمايد :
« وَ آخَرُونَ اعْتَرَفُوا بِذُنُوبِهِمْ خَلَطُوا عَمَلًا صالِحاً وَ آخَرَ سَيِّئاً »
.
و طايفهاى سلوك طريق تعليم علم و مجالست با علما و سماع اخبار و حفظ علوم بجاى مىآرند .