و حق و باطلى كه در آنجاست ، از راه تجربت و الهام عقلا و شرعا و طبعا كرده ؛ لاجرم آن مدبران را به ادبار ايشان باز گذارد تا در شقاوت اهل حق به دوزخ روند .
344 - اى عزيزان من ! بر شما باد كه نقد وجد خود را 176 بر محك دلهاى مشايخ طريقت بزنيد ، اگر مقبول 177 افتد ، شكر حق بگذاريد ، و اگر [ نه ] ، از آن وجد اجتناب نماييد و آدابى كه مشايخ در سماع فرمودهاند ، نگاه داريد ، و هيچ شرطى از شرائط فرونگذاريد تا سر سماع حقيقى - كه دولتى نافع است - دريابيد ، و در اثناى سماع انوار وجد را مشاهده كنيد .
345 - و شرائط سماع ده است : اول بدان كه ترك دنياست ، دوم ترك هوا ، سيم مجاهدهء نفس ، چهارم دوام ذكر است ، پنجم سعت مكان است ، ششم از چشم اغيار خود را مستور داشتن است ، هفتم زمان معين كه او به سماع محتاج باشد ، هشتم از امرد و امثاله ناشنودن ، نهم حق را حاضر دانستن ، دهم تكلف ناكردن در حركت و سكون ، و به حكم الصوفى ابن الوقت 87 - ، چنان كه وقت بر وى حكم كند ، بودن .
346 - اما آدابى كه 178 رعايت آن واجب است على سبيل الاجمال آن است كه شيخ ابو عبد الرحمن السلمى از ابو القاسم جعفر بن محمد المقرى - قدس الله سرهما - روايت كرده است : قال ابو القاسم : السماع على ما فيه من اللطافة ، فيه خطر عظيم ، الا لمن يسمعه بعلم عزيز و حال صحيح و وجد غالب من غير حظ له فيه . يعنى : در سماع با وجود لطافت ، خطرى عظيم است مگر كسى را كه علمى بسيار و حالى درست و وجدى غالب باشد ، به شرط آنكه وجد پاك باشد از شرهء طبيعت و شرب نفس .
347 - و هم شيخ ابو عبد الرحمن روايت مىكند كه احمد بن عطا الرودبارى - قدس الله سرهما - كه او فرموده است : سر السماع ثلاث : بلاغة الفاظه و لطف معانيه و استقامة مناهجه . و سر النغمة فيه ثلاث : طيب الخلق و تأديه الالحان و صحة الايقاع . و سر الصادق فى السماع ثلاث : العلم بالله و الوفاء بما عليه و جمع الهم . و الوطن الذى يسمع فيه يحتاج الى ان يجتمع
مصنفات فارسى ( فارسى ) — صفحة 117
مساهمون: نجيب مايل هروى
ص١١٧