سلطنت بملك و ملكدارى بنشانند . پس « 1 » وزير عقل بركار شود و هر چيز كه آن را معقول خود نيابد ، بدان مشغول نشود ، و آن را نيز كه تعلّق بنقصان مملكت پادشاه دارد ، در بارگاه او راه ندهد . آنگاه هر افعال و اقوال و حركات و سكنات كه در وجود مىآيد ، آن را با شريعت موازنه مىكند . چون بر موافقت شريعت نبيند ، و يا بر قانون طريقت ، كه سرّ شريعتست ، « 5 » نباشد ، همه را ممنوع مىدارد ، زيرا كه عقل را در حقيقت وصول بجانب كمال ترقّيست .
( 66 ) يعنى چندان كه اين دو پادشاه قلب و روح بر ولايت بشريّت مستولى مىشوند ، لشكرهاى نفس و شيطانى مغلوب و مقهور « 8 » ايشان مىگردد ، و چندانكه نفس و شيطان مغلوب و مقهور « 9 » ايشان مىگردد ، اظهار آثار سلطنت ايشان در ولايت غيب پديد مىآيد ؛ وزير عقل را نيز همچنين در مصالح گزاردن و دانستن اوامر ولايت غيبى ترقّى مىافتد . پس چندان كه وزير عقل را در مصالح گزاردن و دانستن اوامر غيبى ترقّى مىافتد ، قوّت اظهار آثار سلطنت ايشان در ولايت غيب زيادت مىشود ، و چندانكه قوّت اظهار آثار « 13 » سلطنت ايشان در ولايت غيب زيادت مىشود ، از پرتو نور غيبى عشق آن حضرت بواسطهء شريعت محمّدى و متابعت سنّت او - صلوات اللّه و سلامه عليه - بر مرد غالبتر مىشود ، و چندانكه عشق آن حضرت بر مرد غالبتر مىشود ، « 15 » مرد بواسطهء عشق برآن حضرت عاشقتر مىشود ، و چندانكه مرد بواسطهء عشق برآن حضرت عاشقتر مىشود ، بمعشوق نزديكتر مىشود ، و چندان كه بمعشوق نزديكتر مىشود ، « 16 » از غير او - جلّ جلاله - « 18 » دور تر مىافتد ؛ چنان كه مصطفى - صلوات اللّه عليه - مىفرمايد :
هامش
( 1 ) - پسN: وL- -
( 5 ) - شريعتستL: + موافقN- -
( 8 ) - لشكرهاى . . .
مقهورL: تمام عساكر نفس و شيطان مقهور و مغلوبN- -
( 9 ) - مغلوب و مقهورL:
مقهور و مغلوبN- -
( 13 ) - اظهار آثارL: اظهار -N- -
( 15 ) - و چندانكه . . . غالبتر مىشودL: وN- -
( 16 ) ( 16 ، 17 ) - و چندانكه . . . مىشودL: وN- -
( 18 ) - او جل جلالهL:
حضرت او جل و علاN