مىرفتم ، جوانى « 1 » ديدم كه جان تسليم حقّ مىكرد ، اثر عرفان « 1 / 1 » بر رويش « 2 / 1 » بشناختم ، گفتم : يا اخى ! بگو : لا إله الّا اللّه « 2 » . گفت : شرم ندارى كه ميان عاشق و معشوق تداخل مىكنى ؟ - شعر :
من لايم و الّا را * او باقى و او و الا .
آنگه « هو » گفت ، و شهباز روان پر عشقش پرواز كرد « 3 - 5 » . »
( 282 ) نشانشان چنين عجيب است و احوالشان چنين غريب . عالم « 6 » طبيعت قفص « 7 » مرغ نيست . عاشق در جهان نگنجد .
« ضاقَتْ عَلَيْهِمُ الْأَرْضُ »
« 1 / 7 » صفت اوست . بيت « 8 » :
عشق بىچار تن باشد * مرغ زيرك « 9 » قفص شكن باشد .
صدف جان « 10 » محل در عشق است و جان با جانانست . « القلوب بين اصبعين من اصابع الرّحمن ، و الارواح « 11 » فى يمين الرّحمن » . در عشق مقصود نيست ، و عشق « 12 » با مقصود موجود نيست . بيت « 1 / 12 » :
« 13 » عشق و مقصود « 1 / 13 » كافرى باشد * عاشق از جان « 2 / 13 » خود برى باشد .
نقش را در عالم عشق ره نيست « 14 » ، زانكه عقل و نفس « 14 - 2 » در ره عشق با هم نيست .
هامش
( 1 ) جوانىG: جوانى راA.
( 1 / 1 ) عرفانG: عارفانA.
( 2 / 1 ) بر رويشG: بر وىA.
( 2 ) الا اللّهG: + جوانA.
( 3 - 5 ) عاشق و معشوق . . . پرواز كردA: من و ميان حق جز حجاب كبريا نمانده است . تو آنگه گويى كه او را ياد كنG.
( 6 ) نشانشان . . . عالمG: -A.
( 7 ) قفصG: بر قفصA.
( 1 / 7 ) سورهء 9 ( التوبة ) آيهء 119 .
( 8 ) بيتG: شعرA.
( 9 ) زيركG: داناA.
( 10 ) صدف جانG: + چوA.
( 11 ) و الارواحG: الارواحA.
( 12 ) و عشقG:
عشقA.
( 1 / 12 ) بيتG: شعرA.
( 13 ) بيت از سنائى است . رك به « حديقة الحقيقة » مصحح مدرس رضوى . تهران 1329 ص 327 .
( 1 / 13 ) و مقصودG: مقصودA.
( 2 / 13 ) جانGA: كام ( حديقه ايضا ) .
( 14 ) ره نيستA: قدم نيستG.
( 14 - 2 ) ص 144 ، عقل و نفس . . . شكارG: نفس هدف سهام .