و أهل الزّمان و المكان » چنان كه فرمود « 1 »
« يَهْدِي اللَّهُ لِنُورِهِ مَنْ يَشاءُ »
« 1 / 1 » و هرك را نيست ، ازين حديث بيگانه است .
« وَ مَنْ لَمْ يَجْعَلِ اللَّهُ لَهُ نُوراً ، فَما لَهُ مِنْ نُورٍ »
« 2 - 3 » . چندانكه نظر عاشق 89 در صفات معشوق حسن اصلى بيش بيند ، عشقش بيش باشد « 4 » ، زيرا كه مصباح عشق را « 1 / 4 » روغن از حسن قدمست « 2 / 4 » 90 « يزيد بزيادته و ينقص بنقصانه » ، براى آنكه در اصل عشق با حسن متّحد است .
( 103 ) بقاء عشق ببقاء حسنست « 6 » ، تا بدان حدّ كه بصروف حوادث « 1 / 6 » و زحمت طبايع و سير عناصر و تغيّر عمر چون « 7 » از آينهء كالبد شمس حسن تحت سحاب « 8 » حواسّ و طبيعت از روى معشوق بمعدن اصلى « 1 / 8 » روى در مىكشد ، عشق در عاشق نقصان مىگيرد ، زيرا كه بغروب او عالم صورت متغيّر مىشود .
دل عاشق چون آفتاب حسن نيابد طلب از معدنى ديگر كند . عجب مدار كه در كبر سنّ معشوق ، در عاشق « 11 » آن عشق كم شود ، كه « 1 / 11 » قدرت صانع قديم و حكمت « 12 » لايزالش اقتضاء آن كند ، كه « 1 / 12 » نور از وقت فطرت در معشوق تا عنفوان شبابش « 13 » بيش نماند . آنگه بتدريج قمر حسن به مغرب « 1 / 13 » ازل باز مىگردد « 2 / 13 » ، زيرا كه ظلمت معاصى از شب قهر در صفت و صورتش سرايت مىكند .
( 104 ) عاقلان دانند كه چون شب آمد « 15 » ، نور آفتاب هيچ نماند جز
هامش
( 1 ) فرمودG: گفتA.
( 1 / 1 ) ايضا سورهء 24 ( النور ) آيهء 35 .
( 2 - 3 ) سورهء 24 ( النور ) آيهء 40 .
( 4 ) باشدG: ببندA.
( 1 / 4 ) عشق راG: عشقA.
( 2 / 4 ) قدمستhGA: قدسستG.
( 6 ) بقاء . . . حسنستG: با ؟ ؟ ؟ عشق ببقاء آن حسن استA.
( 1 / 6 ) تا . . . حوادثG: تا بدان حركت به ضرورتA.
( 7 ) چونG: -A.
( 8 ) سحابhGA: سبحاتG.
( 1 / 8 ) اصلىG: + چونA.
( 11 ) در عاشقG: بر عاشقA.
( 1 / 11 ) كهG: + ازA.
( 12 ) حكمتG: حكمA.
( 1 / 12 ) كهG: + آنA.
( 13 ) شبابشG: شبابA.
( 1 / 13 ) به مغربG: بغروبA.
( 2 / 13 ) مىگرددG:
مىرودA.
( 15 ) آمدG: + اوA.