همه مىدانند البتّه كه « 1 » آفريدگارى مىبايد ، امّا هر يكى را « 2 » بدان قدر آنچه « 3 » فهم او رسد « 4 » و عقل او « 5 » بدان راه مىبرد « 6 » ، چيزى مىگويند « 7 » و چيزى « 8 » گرفتهاند . و عجب آنكه مىپندارند « 9 » البتّه كه « 10 » حقّ آن است و آنچه ايشان « 11 » ندانستهاند « 12 » و فهم نكرده ، باطل است ، و اگر چيزى مىشنوند « 13 » كه بر خلاف آن باشد كه او شنيده است ، [ و اگر چه فهم نكرده ، در حال ] « 14 » تشنيع آغاز مىكنند « 15 » و [ بتكفير « 16 » آن كس كه آن « 17 » گفته است ] « 18 » « 19 » زبان مىگشايند « 20 » و دروغزنش نام مىكنند « 21 » ، چنان كه قرآن خبر مىدهد :
« وَ إِذْ لَمْ يَهْتَدُوا بِهِ فَسَيَقُولُونَ هذا إِفْكٌ قَدِيمٌ »
« 22 » زيرا كه بيشتر ما بتقليد شاگردان « 23 » با استادان و فرزندان « 24 » با پدران كار مىكنند چنان كه قرآن بدان « 25 » خبر مىدهد :
« إِنَّا وَجَدْنا آباءَنا عَلى أُمَّةٍ وَ إِنَّا عَلى آثارِهِمْ مُقْتَدُونَ »
« 26 » « 27 » .
و همچنانكه در دين ما خلق به چندين « 28 » گروه شدهاند و رسول « 29 » ما عليه السلام خبر مىدهد « 30 » كه « ستفترق امّتى على ثلاثة و سبعين فرقة ، الناجى منها واحدة » « 31 » ، ملت « 32 » هر پيغامبرى « 33 » همچنين به چندين گروه شدهاند و از
هامش
( 1 ) البته كه : كه البتهS( 2 ) يكى را : يكىS( 3 ) آنچه : كهF( 4 ) رسد : بدان مىرسدS( 5 ) عقل او : عقل آنS( 6 ) مىبرد : مىيابدS( 7 ) مىگويند : مىگويدS( 8 ) چيزى : چنين پيشS( 9 ) آنكه مىپندارند : آنست كه پندارندS( 10 ) كه البته : البته كهS( 11 ) ايشان : اوS( 12 ) اند : استS( 13 ) مىشنوند : شنودS( 14 ) و اگر چه . . .
در حال : -F( 15 ) مىكنند : كندS( 16 ) تكفير : كفرانP( 17 ) آن كس كه آن : آنكه اين چيزS( 18 ) بتكفير . . . گفته است : -F( 19 ) گفته است : گفتهS( 20 ) مىگشايند : بگشايدS( 21 ) مىكنند : نهدS( 22 ) سورهء 46 ( الاحقاف ) آيهء 11
( 23 ) شاگردان با : -F( 24 ) و فرزندان : -F( 25 ) قرآن بدان : عز قائلهS( 26 ) سورهء 43 ( الزخرف ) آيهء 23
( 27 ) و انا . . .
مقتدون : الآيهF( 28 ) به چندين : به چندS( 29 ) رسول : پيغمبرS( 30 ) مىدهد : داده استS( 31 ) اين حديث به صورتهاى مختلف در مسند ابن حنبل و ابن ماجة و بحار الانوار و سفينة البحار آمده است
( 32 ) ملت : و ملتFدر ملتSP( 33 ) پيغامبرى :
پيغمبرىS