رسول اللّه ! « 1 » فهل لذلك علامة ؟ قال : نعم ، التّجافى عن دار الغرور و الإنابة الى دار الخلود و الاستعداد للموت قبل نزول « 2 » الموت » . « 3 » پارسى خبر اين « 4 » [
a
35 ] بود كه رسول - صلى اللّه عليه و سلّم - گفت : « 5 » چون روشنايى به دل اندر آيد ، دل گشاده شود « 6 » و فراخ شود .
پرسيدند مر اين را نشانى بود ؟ « 7 » گفت : بود ، اوّل كرانه كردن از سراى فريبنده يعنى دنيا و رغبت كردن به سراى جاودانى « 8 » يعنى بهشت و آماده « 9 » كردن مر مرگ را پيش از آنكه مرگ فراز آيد .
و هم درين كتاب پيشتر ياد كرده شده بود كه « 10 » بنده به شهوات و معاصى مشغول شود ، دلش بيمار شود و علامت بيمارى دل ياد كرده شده بود . و هركه بيمار شد و علاج نكنند « 11 » و دست از آنچه سبب بيمارى بوده ، بازندارد ، خطر بود كه بيمارى زيادت شود تا بميرد ، چه معنى بيمارى آن است كه بيم مرگ آرد .
و از امير المؤمنين على - رضى اللّه « 12 » عنه - آوردهاند كه روزى خطبه مىخواند . « 13 » اندر خطبه چنين گفت : « 14 » زمانهاى بيايد كه مردمان به روى زمين « 15 » مىروند و دلهاى ايشان مرده . « 16 » پرسيدند كه به چه سبب ميرد دلهاى ايشان ؟ گفت : به سبب چهار چيز : يكى آنكه علم با منفعت نياموزند و علما را خوار دارند ، دويم « 17 » آنكه دنيا را دوست دارند ، سيم [
b
35 ] آنكه ناپرهيزگار باشند ، « 18 » چهارم آنكه كار را به هواى تن كنند . « 19 » چون اين چهار خصلت در ايشان جمع شود دلهاى ايشان به تمامى بميرد . چون « 20 » در ايشان نگاه كنى ، شش چيز علامت مرگ دل ايشان بينى : « 21 » يكى آنكه به نعمتها « 22 » شكر نيارند « 23 » و ديگر آنكه به شدّتها صبر نيارند « 24 » و سيم « 25 » آنكه به قضاها « 26 » رضا ندهند « 27 » و « 28 » چهارم آنكه از گناهان توبه نيابند و پنجم آنكه از طاعتها حلاوت نيابند و « 29 » ششم آنكه به زبان
هامش
( 1 ) . + صلى اللّه عليه و سلّم .
( 2 ) . نزوله .
( 3 ) . « الموت » ندارد .
( 4 ) . پارسى اين خبر آن .
( 5 ) . + كه .
( 6 ) . گردد .
( 7 ) . مر آن را هيچ علامتى باشد ؟ .
( 8 ) . جاودانه .
( 9 ) . آمادگى .
( 10 ) . + چون .
( 11 ) .P: بيمار شود و علاج نكند .
( 12 ) . + تعالى .
( 13 ) . + و .
( 14 ) . + كه .
( 15 ) . + زنده .
( 16 ) . + باشد .
( 17 ) . دوم .
( 18 ) . شوند .
( 19 ) . كارها به هواى تن خويش كنند .
( 20 ) . و + .
( 21 ) . باشد .
( 22 ) . نعمتهاى .
( 23 ) . نباشد .
( 24 ) . نباشد .
( 25 ) . سيوم .
( 26 ) . قضا .
( 27 ) . نيابند .
( 28 ) . « و » ندارد .
( 29 ) . « و » ندارد .