آمدن هر دو نطفهء روحانى صورتى پديد آيد آراسته مر عالم روحانى را همچنانكه بفراز آمدن دو نطفهء جسمانى بر آراسته صورتى پديد آيد مر عالم جسمانى را ، و گواهى دهد بر درستى اين حال گفتار رسول عليه السّلام كه گفت : انا و انت يا علىّ ابو و امّ المؤمنين « 1 » گفت يا على من و تو پدر و مادر مؤمنانيم ، و استوار كرد مر اين خبر را قول خداى تعالى كه گفت :
النَّبِيُّ أَوْلى بِالْمُؤْمِنِينَ مِنْ أَنْفُسِهِمْ وَ أَزْواجُهُ أُمَّهاتُهُمْ
« 2 » گفت پيغمبر سزاوارتر است بگرويدگان از نفسهاى ايشان بديشان و زنان او مادران ايشانند ، و چون زنان پيغمبران مادر مؤمنان باشند پيغمبر پدر ايشان باشد چنان كه رسول عليه السّلام گفت : الارض امّكم و هى بكم برّة « 3 » يعنى زمين مادر شماست و او بشما نيكو كردار است ، پس به حكم اين حديث درست شد كه رسول آسمانست و او پدر است مؤمنان را از بهر آنكه زنان پيغمبر را خداى تعالى مادر مؤمنان گفت ، و پيغمبر گفت مادر شما زمين است پس درست شد كه رسول آسمان است و پدر است و زنان او مثل بزميناند و مادر مؤمنانند از نيكوئى كه باشند و نيكوئى جز از خردمندان نيايد و اگر بيايد « 4 » مر آن را نيكو نگويند ، و آسمان مر زمين را مايه دهنده باشد بباران و تابش ستارگان و زمين مر آن را بپذيرد و برساند بگوهرهاى كافى و چيزهاى
هامش
( 1 ) اين حديث اينطور كه در متن است از حيث عبارت بسيار ركيك و از اسلوب عربى بكلّى دور و نحوا غلط يا ضعيف است ( چه اضافهء دو مضاف بيك مضاف اليه يا هيچ جايز نيست يا مختص بضرورت شعر است مثل « بين ذراعى و جبهة الأسد » . ) ، و مشهور نزد شيعه متن اين حديث اينطور است : « انا و علىّ ابوا هذه الأمّة » .
( 2 ) سورهء 33 آيه 6 .
( 3 ) اين حديث با اندك اختلافى در نهايهء ابن اثير و لسان العرب در مادّهء ب ر ر مذكور است .
( 4 ) نخ : نيايد .