گفتار سيزدهم اندر تأويل اعوذ باللّه من الشّيطان الرّجيم
گوئيم ايزد تعالى بفرمود مر رسول خويش را تا خلق را بكليمهء اخلاص دعوت كرد و اندرو نفى كرد صفات مخلوقات را از بارى سبحانه و تعالى و اثبات كرد به يگانگى مرو را ، پس خلق بر مثال نفى و اثبات كه بر دو گونه بود دو گروه شدند « 1 » ، يك گروه از اهل حق شدند و نفى كردند مر آن صفات را كه اهل باطل مر آن را اثبات كردند چون اهل باطل را پيدا نيامد بدان اشارت كه اندر كليمهء اخلاص بود [ و ] مجرّد كردند توحيد را ، و ايزد تعالى مر رسول خويش را بفرمود نگاه داشتن خويش را بخداى از ديو رانده بدين آيت قوله تعالى :
فَإِذا قَرَأْتَ الْقُرْآنَ فَاسْتَعِذْ بِاللَّهِ مِنَ الشَّيْطانِ الرَّجِيمِ
« 2 » گفت چون بخوانى قرآن را نگاهدار خويش را بخداى از ديو رانده ، پس پيغمبر صلّى اللّه عليه و آله و سلم بفرمود پيش از خواندن قرآن اعوذ باللّه من الشّيطان الرّجيم ، و رجيم اندر لغت عربى كسى باشد كه چيزها را ناديده و ناشنيده از خويشتن بنهد و اين اندر تازى فعيل « 3 » است بمعنى فاعل چنان كه عليم بمعنى عالم باشد و قدير بمعنى قادر باشد و درست كند مرين معنى را قوله تعالى :
خَمْسَةٌ سادِسُهُمْ كَلْبُهُمْ رَجْماً بِالْغَيْبِ
« 4 » هميگويد اندر حديث اصحاب الكهف گروهى گفتند كه ايشان پنج تن بودند و
هامش
( 1 ) گروه دوّم را ذكر نميكند اگر چه از فحوى معلوم است و شايد در عبارت سقطى واقع شده .
( 2 ) سوره 16 آيه 100 .
( 3 ) نخ : فعل .
( 4 ) سوره 18 آيه 21 .