و اما جواب از شبهه ثانى آن است كه ضمير « انه » راجع به پسر نوح است ، و اتصاف او به عمل غير صالح از قبيل مبالغه است ، مثل زيد عدل و درين مرتبه مجاز در اسناد است يا ارتكاب اضمار و حذف .
و ابطال اين احتمال به آنكه اضمار خلاف اصل است ، دليل ضعيفى است چه ظاهر در علوم عربيه اقامت صفت مقام موصوف است در وقتى كه اشتباه در معنى نباشد چنانچه ميگويند « فعلت صوابا و قلت حسنا » و ازين آن خواهند كه « فعلت فعلا صوابا و قلت قولا حسنا » چنانچه شاعر گفته است .
أيها القائل غير الصواب * أخر النصح و اقل العتاب
و نظاير اين بسيار است و باز دلايل عصمت انبياء عليهم السّلام چنانچه مذكور گرديدند قرينهء حذف و تقديراند .
لطيفه ربانيه فى قصه ابراهيميه
مخالفان را دربارهء حضرت ابراهيم هشت شبهه است .
شبهه اول در كريمه « فَلَمَّا جَنَّ عَلَيْهِ اللَّيْلُ رَأى كَوْكَباً قالَ هذا رَبِّي »
الآية
وجه شبهه در اين آيه آن است كه حضرت ابراهيم در سه موضع اين آيه
« هذا رَبِّي »
را يك بار اشاره بزهره و يك بار بقمر و يك بار به آفتاب نموده است و درين شرك است ، و از بزرگترين گناهان است -
جواب ازين شبهه چنان است كه سمت ذكر يافت : يك بار بر سبيل فرض و تقدير است و يك بار بر سبيل سرزنش و انكار .
شبهه دوم در كريمه « أَ أَنْتَ فَعَلْتَ هذا بِآلِهَتِنا يا إِبْراهِيمُ قالَ بَلْ فَعَلَهُ كَبِيرُهُمْ هذا فَسْئَلُوهُمْ إِنْ كانُوا يَنْطِقُونَ »
وجه شبهه آن است كه مراد بكبير بت بزرگتر است