استدلال به آن نتوان كرد و جواب از دوّم آن است كه اگر قايل به غلط اعراب شويم ممكن است حكم به صحّت خبر ، بنابر آنكه غلطى اعرابى از راوى باشد ، و الّا نسبت صدور آن خبر به معدن نبوت نتوان داد . بنابر آنكه مشتمل بر غلطى خواهد بود كه نسبت به راوى نتوان « 1 » داد ؛ و آن چنان است كه « الّذين » موصول است و ظرف اعنى - بعدى - صلهء او ، و صله واجب است كه ظاهر و معلوم مخاطب باشد ، چنان كه در علوم عربيّه مبيّن شده و باقى ماندن ابو بكر و عمر بعد از رسول صلى اللّه عليه و آله و سلم چگونه معلوم اصحاب تواند بود ، و احتمال اينكه شايد پيغمبر صلى اللّه عليه و آله و سلم خبر داده باشد به بقاى ايشان در نهايت ركاكت است چنان كه بر صاحب ادنى فطرتى پوشيده نيست .
دليل هفتم : قوله صلى اللّه عليه و آله و سلم في مرضه الّذي توفّى فيه ايتوني بكتاب و قرطاس أكتب لأبي بكر كتابا لا يختلف فيه اثنان ، ثمّ قال يأبى اللّه و المسلمون إلا أبا بكر « 2 » .
دليل هشتم : إنّ النبيّ صلى اللّه عليه و آله و سلم ، استخلفه في الصّلاة الّتي هي أساس الشّريعة و لم يعزله « 3 » .
دليل نهم : قوله صلى اللّه عليه و آله و سلم : الخلافة بعدي ثلاثون سنة ، و كانت خلافة أبا بكر سنتين ، و خلافة عمر عشر سنين ، و خلافة عثمان اثنى عشر سنة و خلافة عليّ - عليه السلام - ستّ سنين « 4 » .
و جواب از اين ادلّه ثلاثه گذشت و آن اختصاص ايشان است به نقل اين اخبار آحاد و آنچه ثابت و محقق است نزد شيعه به طريق تواتر خلاف اين است ، پس استدلال به اين اخبار صحيح نباشد .
دليل دهم : آنكه مهاجرين و انصار أبا بكر را به خليفه رسول اللّه صلى اللّه عليه و آله و سلم
هامش
( 1 ) ب : توان .
( 2 ) شرح المقاصد 5 / 266 .
( 3 ) شرح المقاصد 5 / 266 .
( 4 ) شرح المقاصد 5 / 266 .