داعى - خبر اشتباه ننمودم بلكه يقين دارم حتّى در روايات خودتان وارد است كه گاهى در حضر و بدون عذر هم بنحو جمع اداء مينمودند .
حافظ - گمان ميكنم روايات شيعه را با روايات ما اشتباه نموديد .
داعى - روات شيعه كه اتفاق بر اين معنى دارند ، گفتگو در روات شما مىباشد روايات صحيح چندى در صحاح و كتب معتبره شما در اين باب وارد است .
حافظ - ممكن است اگر در نظر داريد محلّ آنها را معيّن فرمائيد .
داعى - مسلم بن حجّاج در باب الجمع بين الصّلاتين فى الحضر در صحيح خود با نقل سلسلهء روات از ابن عباس نقل نموده كه گفت صلى رسول اللّه صلّى اللّه عليه و سلّم الظهر و العصر جمعا و المغرب و العشاء جمعا فى غير خوف و لا سفر « 1 »
و نيز از ابن عباس نقل نموده كه گفت صليت مع النبى ثمانيا جمعا و سبعا جمعا « 2 » و همين حديث را امام احمد بن حنبل در ص 221 جزء اول مسند نقل نموده بعلاوهء حديث ديگر كه ابن عباس گفت صلى رسول الله فى المدينة مقيما غير مسافر سبعا و ثمانيا « 3 » چند حديث از اين قبيل مسلم نقل مينمايد تا آنجا كه مىنويسد عبد اللّه ابن شقيق گفت روزى بعد العصر ابن عباس براى ما خطبه ميخواند و صحبت مينمود تا آنكه آفتاب غروب كرد ستارهها ظاهر شد صداى مردم برخاست الصلاة الصلاة ابن عبّاس اعتنا نكرد در همان حين مردى از بنى تميم با صداى بلند گفت الصلاة الصلاة ابن عبّاس گفت أ تعلمنى بالسنة لا امّ لك رأيت رسول الله جمع بين الظهر و العصر و المغرب و العشاء « 4 » عبد اللّه گويد از اين كلام در دل من خدشهاى پيدا شد رفتم از ابو هريره سؤال نمودم تصديق نمود و گفت همان قسم است كه ابن عباس گفته .
و نيز بطريق ديگر از عبد اللّه بن شقيق عقلى نقل مينمايد كه وقتى منبر عبد اللّه
هامش
( 1 ) رسول خدا ( ص ) نماز ظهر و عصر و مغرب و عشاء را بدون خوف و ترس و سفر جمعا اداء مىنمود .
( 2 ) با رسول خدا هشت ركعت نماز ظهر و عصر و هفت ركعت نماز مغرب و عشاء را با هم اداء مىنموديم .
( 3 ) نماز گذارد رسول خدا در مدينه در حال اقامت نه مسافرت هفت ركعت و هشت ركعت ( يعنى مغرب و عشاء و ظهر و عصر را با هم ) .
( 4 ) بىمادر تو مرا سنت ياد ميدهى خودم ديدم رسول خدا جمع كرد بين نماز ظهر و عصر و مغرب و عشاء .