مگر خدا و رسول و مؤمنانى كه نماز كنند و در حالت ركوع نماز صدقه دهند . بيان دلالتش آن است كه « إنّما » كلمهء حصر است . و « ولىّ » به معنى متصرّف در امور ، چه معنى ديگر از معانى لفظ « ولىّ » مانند محبّ و ناصر مناسب حصر نيست لعمومه جميع الأمّة بالإجماع . و متّصف به اوصاف مذكوره - أعنى دادن صدقه در حال ركوع - نيست مگر على - عليه السلام - . پس مضمون آيه اين است كه على - عليه السلام - متصرّف در امور شما است ، همچنانكه خدا و رسول ، و ديگرى نيست . اين است مراد از نصّ به امامت چه مراد از امام نيست مگر متصرّف در امور بر وجه استحقاق .
و مانند قوله تعالى :
« وَ كُونُوا مَعَ الصَّادِقِينَ »
« 9 » چه مراد از صادقين معصومين است و عصمت منحصر است در على ( ع ) .
و مانند قوله تعالى :
« أَطِيعُوا اللَّهَ وَ أَطِيعُوا الرَّسُولَ وَ أُولِي الْأَمْرِ مِنْكُمْ »
« 10 » چه مراد از « أولى الأمر » نيست مگر معصومين ، به واسطهء آنكه تفويض امور مسلمين به غير معصوم ترك لطف است و قبيح .
و نصّ خفىّ از حديث متواتر متّفق عليه مثل قوله - صلّى اللّه عليه و آله و سلّم - لعلىّ ، - عليه السلام - : « انت منّى بمنزلة هارون من موسى إلّا أنّه لا نبىّ بعدى » « 11 » . بيان دلالتش آن است كه اثبات كرد براى على نسبت به خود جميع مراتب هارون را نسبت به موسى به غير از پيغمبرى . و از جمله مراتب هارون نسبت به موسى اين بود كه مفترض الطاعة بود و متصرّف در امورش و خليفهاش در رفتن به ميقات . پس اين منزلت نيز ثابت باشد براى على - عليه السلام - نسبت به پيغمبر ما - صلّى اللّه عليه و آله و سلّم - و اين منزلت نيست مگر امامت .
و مثل قوله - صلّى اللّه عليه و آله و سلّم - در وقت انصراف از حجّة الوداع
هامش
( 9 ) . سوره توبه 9 / 119
( 10 ) . سوره نساء 4 / 59
( 11 ) . « صحيح بخارى » در كتاب « بدء الخلق » باب « مناقب على بن أبي طالب » ؛ « صحيح مسلم » در كتاب « فضائل الصحابة » باب « فضائل على بن أبي طالب » ؛ « صحيح ابن ماجه » ص 12 ؛ « مسند احمد » ج 1 / 174 ؛ « مسند ابو داود طيالسى » ج 1 / 28 ؛ ابو نعيم در « حليه » ج 7 / 194 ؛ نسائى در « خصائص » به دو طريق ص / 15 و 16 .