امّا سيور غال « 1 » دو قسم است :
يكى آنكه كسى ملكى دارد و مال وجوهات « 2 » ملك او را كسى به صاحب ملك به رسم سيورغال مىدهد ، و اين قسم حلال است . امّا آنكه [ مال ] وجوهات « 3 » ملك كسى را به كس ديگر مىدهند اين قسم صورتى ندارد .
و امّا زنان و بندگان اين جماعت مذكورين كه اختيار در سفر و حضر خود ندارند ، همهء ايشان معذورند و بر ايشان حرجى نيست .
امّا مردم اردو و بازار و جمعى كه براى تجارت « 4 » و معاملات ملازمت اردوى معلّا مىكنند ، اگر متاعى و جنسى كه به آن معامله مىنمايند ، حرام نباشد ، مثل شراب و لباس طلا و حديد براى مردان و امثال آن ، سفرشان حلال است .
و [ امّا ] نوكران و عموم اجيران ، اگر خدمتشان حلال باشد ، مثل فرّاشى و مهترى و شاطرى و خدمت مأكولات و مشروبات و امثال اينها ، بر ايشان حرجى نباشد .
و مثل ايشانند مشرفان و نويسندگان كه كارشان ضبط روزنامهجات و مداخل و مخارج حلال باشد .
امّا مثل يساولان و چوبكيان و ريكايان و سازندگان و نويسندگان كه خدمتشان ضبط مداخل و مخارج حرام باشد ، سفرهاى ايشان همه باطل است .
فصل دوم در شرط قصر [ نماز ] در سفر
چون اقسام سفر و احوال سفر دانسته شد ، بدان كه قصر كردن [ نماز ] در سفر
هامش
( 1 ) . سيورغال : مالياتى بود كه دولت براى زمينها وضع مىكرد . و در قبال پاداش دولتيان سيورغالبخشى از املاك را به وى مىدادند و او آن را از مالك وصول مىكرد .
( 2 ) . اصل : و جهات .
( 3 ) . اصل : و جهات .
( 4 ) . ج : تجارات .