جميع ميان هر دو . « 1 » اول مراتب سير شعورى تفرقه محض است ، و وسط ، جمع ميان هر دو « 2 » ، و نهايت جمعيت ، و احديت . چه جمعيت احدى چنانچه از پيش اشارتى به آن رفت ، موقف « 3 » سالك نتواند بود ، بل « 4 » مقبل « 5 » ساعت .
نكتهء ديگر ، عارف حقايق بين داند كه مدار عالم « 6 » كون و فساد ، اعنى « 7 » عالم امكان ، چه مراد به كون و فساد نه « 8 » استحالت است تا مخصوص عناصر باشد ، چنانچه عرف مشائيان است ، بل ايجاد و اعدام « 9 » بر اسمى « 10 » قابض و باسط « 11 » است . چه ايجاد مقتضى ظهور سلطان بسط است ، و اعدام فرمان قهرمان قبض . و تمامت مناهج احكام الهى از تفاصيل اين دو منهج كلى است . و شكى نيست كه نمود « 12 » امكان است كه سبب « 13 » افتقار به كلمه توحيد مىشود « 14 » . و نمود امكان از مقتضاى « 15 » بسط است . از اين جهت است كه تمام حروف او از آن « 16 » قبيل است كه « 17 » تلفظ به آن به بسط حنك و شفيتن ، بىقبض عضلات حاصل مىشود .
نكتهء ديگر ، بر واقفان رموز « 18 » آيات « 19 » و بيّنات حرفى پوشيده نيست
هامش
( 1 ) ب : + و .
( 2 ) - د : « اول مراتب سير . . . تا . . . ميان هر دو » را ندارد .
( 3 ) - فلا : توقف .
( 4 ) - د : يا .
( 5 ) - ج : مقيل .
( 6 ) - فلا : عالمى .
( 7 ) - ب : نعنى ، د : يعنى .
( 8 ) - فلا : و ب : و ج : ندارد .
( 9 ) - د : + كه .
( 10 ) - ب : اسمين .
( 11 ) - ب : و د : + مترتب .
( 12 ) - د : + از .
( 13 ) - فلا : و ج : ندارد .
( 14 ) - ب : است ، د : است ، ج : شده .
( 15 ) - ب : و د : مقتضيات .
( 16 ) - ب : اين .
( 17 ) - د : + حرفى .
( 18 ) - د : + و .
( 19 ) - ب : و د : ندارد .