مىرفت سپس در باب سلطان در گذشت و كارها يكسره بدست عبد اللّه بن قدّاح افتاد . « 1 »
عبد القاهر بغدادى مىنويسد :
محمّد بن الحسين ملقّب به « دندان » در زندان والى عراق با عبد اللّه بن ميمون قدّاح ملاقات كرد و آن دو طرح دعوت اسماعيليّه را باهم بريختند و گروهى از اكراد كوهستان را بمذهب خود درآوردند . « 2 »
نام جدّ دندان در منابع اسلامى باختلاف آمده است مقريزى او را « جهان بختار » و نويرى « حيان النّجّار » و قاضى عبد الجبّار « چهار بختان » آوردهاند ، ابو المعالى محمّد الحسينى العلوى از مردى بنام « عيسى چهار لختان » ياد كرده گويد :
مردى بود او را ابو ميمون قدّاح خواندند ، و ديگر آن را عيسى چهار لختان ، و ديگر آن فلان دندانى ، و هر سه كافر و ملحد بودند و با يكديگر دوستى داشتند . . .
بو ميمون قدّاح روزى گفت : مرا قهر مىآيد از دين محمّد و لشكر ندارم كه با ايشان حرب كنم امّا در مكر و حيل چندان دست دارم كه اگر كسى مرا معاونت كند دين محمّد را زير و زبر كنم ، عيسى چهار لختان گفت : من نعمت بسيار دارم در اين صرف كنم . . . « 3 »
در اين كه او مردى ايرانىّ الاصل بوده شكّى نيست ابن نديم ميگويد كه :
وى دبيرى احمد بن عبد العزيز صاحب كرج ابو دلف ( در گذشته در 280 ه ) را داشته است بنابراين قول نميتواند معاصر عبد اللّه ميمون باشد كه قريب يكصد سال پيش از او در گذشته بود خوشبختانه نام اين شخص در كتب رجال « 4 » شيعه بدين صورت آمده است « أبو جعفر أحمد بن الحسين بن سعيد بن حمادى بن سعيد بن مهرام ( مهران ) » غلام آزاد كردهء علىّ بن الحسين عليه السّلام از مردم اهواز و ملقّب به « دندان » نجاشى كتابى بنام « الاحتجاج » بوى نسبت داده و او را غالى و گزافه گوى شمرده
هامش
( 1 ) - فهرست ابن النديم ص 239 - 240 [ و ما در سابق عين عبارت ابن النديم را نقل كردهايم رجوع شود بص 68 ] .
( 2 ) - الفرق بين الفرق ص 169 .
( 3 ) - بيان الاديان بتصحيح مرحوم اقبال ص 36 .
( 4 ) - رجال مامقانى ( ج 1 ؛ ص 56 )