[ 10 ] - خير الراعى
كتابيست كه آن را كتاب « مقالات » خوانند . فرازآرندهء آن كتاب ، ابو عيسى بن هارون الورّاق . گويد كه در عهد ايالت و حكومت سليمان بن عبد الملك الاموى مردى بيرون آمد كه او را جهودان « رعنا » مىخواندند اما به « راعى » معروفتر بود . خلقى از جهودان به او گرد آمدند و او خلق را به زهد و پارسايى و ترك مظالم دعوت كرد و گفت : من مقدمهء مهديم و خلق را به دين يهودى خواند و شيعهء او از جهت او دعواها و برهانهاى عظيم كردند و گفتند : روزى در خانه نماز كرد چوب آن خانه همه سبز [ شد ] « 1 » و برگ برآورد . و گفتند در يك روز او را به چند شهر ديدند و به تاريخ آن روز از شهرها نامه آمد . و گفتند او را در دمشق به زندان كردند و هر روز به نزديك او خوردنى يافتند . و يك روز از آنجا غايب شد و در زندان همچنان بسته بود و چون جهودان او را بسيار رنجه كردند ناپيدا گشت و خلقى از يهودان به او گرويدند و هنوز از طبقهء او هستند . گويند كه او فرشته بود ، و اللّه يعلم « 2 » .
[ 11 ] - اخبار ابو عيسى الاصفهانى
در روزگار ابو جعفر منصور مردى از جهودان بيرون آمد او را ابو عيسى اصفهانى مىخواندند « 3 » او مرد درزى بود از اهل نصيبين كه او را ابو اسحاق بن يوسف نام بود . به خلق گفت كه او رسول مسيح است و پيش از مسيح پنج رسول او بخواهند آمد به دو « 4 » از آن جمله يكى راعى را گفتند كه او خود عيسى بن مريم بود و گفت كه ناحيتى است كه ياران موسى ( ع ) آنجا باشند و ميان دنيا و آنجا درياييست كه در ريگ مىرود ، در هفتهاى شش روز چنين است و در روز شنبه آن ريگ بر جاى خود بايستد و نرود . از اين جنس ترّهات بسيار مىگفت و خلق برو گرد آمدند و در شبانروز ده نماز فريضه كرد و گفت هر كه را در شب جنابت باشد و خود را نشويد تا هفت روز پاك نشود . و دو خمس واجب كرد ، يكى از بهر
هامش
( 1 ) - كلمهء داخل دو قلّاب قياسا اضافه شد . ( م . د . ) .
( 2 ) - جملهء « گويند كه او . . . » در اصل بعد از عنوان اخبار ابو عيسى الاصفهانى آمده بود ، اما پيداست كه مربوط به خير الراعى است لذا به اينجا نقل كرديم . ( م . د . ) .
( 3 ) - اصل : مىخواند . متن تصحيح قياسى است . ( م . د . ) .
( 4 ) - اصل : و پيش از رسول پنج مسيح او بخواهند آمد به دو ( ؟ ) . متن تصحيح قياسى است با تغيير دادن جاى كلمات .
و ضمير او به مسيح بازمىگردد ، و به دو يعنى به ابو عيسى .