تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بيت (ع) (فارسى) — صفحة 708

مساهمون:

ص٧٠٨

قياس اقتراني

قياس اقتراني : از اقسام قياس منطقي .

عنوان فوق از اصطلاحات علم منطق است كه در أصول فقه ونيز در فقه استدلالي آمده است . مقصود از قياس اقتراني آن است كه در مقدّمات قياس به نتيجة ويا نقيض آن تصريح نشده باشد ؛ بر خلاف قياس استثنايى ( - - ) قياس استثنايى ) ، مانند اينكه گفته شود : شراب‌خوار فاسق است وهر فاسقى شهادتش پذيرفته نيست ، پس شهادت شراب‌خوار پذيرفته نيست . در اين مثال ، پذيرفته نشدن شهادت شراب خوار ؛ نه خودش ونه نقيضش در مقدمات به صراحت ذكر نشده است ؛ ليكن بالقوة وبه اعتبار وجود اجزاى ذاتىاش ( شراب خوار وردّ شهادت ) مذكور است . 1 - - ) قياس )

قياس اولويّت - - ) قياس

قياس فقهى - - ) قياس

قياس مُستَنبَطُ العلّه - - ) قياس

قياس منصوص العلّه - - ) قياس

قيافه شناسى

قيافه شناسى : دانشى معروف .

قيافه شناسى علمي است كه از ظاهر شخص به باطن وى پى برند ونيز از چگونگى استدلال از هيئتهاى اعضاى دو شخص به مشاركت ويگانگى ميان آن دو در نسب ، ولادت وساير أحوال بحث مىكند . 1 از احكام آن در بابهاى تجارت ، لقطه ، قضاء وشهادات سخن گفته‌اند . نسب از راههاى معتبر شرعي ، همچون اقرار وشهادت دو عادل اثبات مىشود 2 والحاق كسى به ديگرى بر پايهء قيافه شناسى شرعاً پذيرفته نيست وآثار نسب بر آن مترتب نمىگردد ؛ بلكه ترتيب اثر دادن به آن حرام است . 3 كسب از راه قيافه شناسى وملحق كردن كسى به ديگرى حرام وباطل است وشهادت قيافه شناس پذيرفته نيست . 4 ظاهر كلمات بسيارى ، حرمت قيافه شناسى وكسب از اين راه به طور
هامش
( 1 ) . رسائل الشهيد الثاني 2 / 765 ؛ المنطق / 239 ؛ معجم مفردات أصول الفقه المقارن / 236 .