متعلق به انوار قدسيه و لمعات نورانيه و اشراقات عقليه است كجا ، و مطالب علم بيان كه متعلق به اصوات سياله و الفاظ غير قاره و امور حسّيه و اطلاقات عرفيه و استعمالات لغويه است كجا ؟ ظلمت را چه نسبت به نور است و ذره را چه مناسبت با آفتاب - چه نسبت خاك را با عالم پاك - ولى چون منظور - ما امكن - كشف لطايف و دقايق و شرح رموز و اسرار فقرات حديث شريف است ، لهذا متعرض بيان اين مقام نيز گرديدم ، اگرچه بالعرض و بالتبع و از باب مقدمه باشد . خداوندا ، حمد و ثنايت گويم و شكر و سپاست خوانم كه با افاضهء انوار علميه و الهامات غيبيه و واردات قلبيه ، مؤيّدم گردانيدى به شرح حقايق و دقايق اين حديث شريف ، و كشف رموز و اسرار اين كلام لطيف كه به اين بيانات شافيه و تبيانات كافيه ، و به اين تحقيقات شريفه و تدقيقات لطيفه ، و لمعات شارقه و شارقات لامعه در صفحات اين اوراق ، و در صفحات اين الواح ، به بركت انقطاع به معدن علوم ربّانى و مخزن معارف يزدانى سلطان اولياء و سيد اوصياء ( عليه آلاف التحية و الثناء ) ، به رشتهء تقرير كشيدم ، و به سلك تحرير آوردم ، و در شرح فقرات اين حديث شريف به اين نحو از توضيح و تنقيح ، و به اين قسم از بسط و تفصيل ، و به اين نوع از كشف رموز و اسرار و بيان حقايق و انوار ، سابقى بر خود نديدم ، و بعد از فحص تمام ، شرحى از عارف محقق ملا عبد الرزاق كاشى ديدم به قدر يك ورق و نيم ، و از صاحب اسرار التوحيد ديدم به قدر يك صفحه ، و از بعضى مشايخ ديدم به قدر يك ورق ، و بعضى ديگر از عرفا و فضلا به يك فقره يا دو فقره متعرض شدهاند ، و متعرض شرح باقى فقرات نشدهاند ، و چون دو محمل صحيح ديگر ، و دو معناى لطيف آخر در شرح فقرات اين حديث شريف به نظر قاصر رسيده كه مبنى بر بيان كيفيت سلوك مسالك عرفان نمىباشد ، بعد از شرح فقرات حديث به اين دو محمل ديگر به كيفيت شرح بعضى از حضرات كه در نظر اولى و الصق است به فقرات حديث ، نسبت به شرح ديگران اشاره مىنمايم تا حقيقت حال منكشف شود ، و لباب از قشور امتياز يابد .
انوار جليه در كشف اسرار حقيقت علويه (فارسى) — صفحة 394
مساهمون: ملا عبد الله مدرس زنوزى
ص٣٩٤