تغلب گفته است كه : هر اسمى كه بر وزن فعول است ، پس اولش مفتوح است مگر سبّوح و قدّوس » . تمام شد كلام صاحب صحاح ، و صاحب كنز اللغه گفته است : « سبحات جلال و بزرگى و عظمت و نور حق تعالى است » . و صاحب قاموس گفته است : « سبحات به فتح سين و باء مواضع سجود است ، و سبحات وجه اللّه انوار وجه خداست » .
شرح حديث « ان للّه سبعين الف حجاب من نور و ظلمة ، لو كشفها لأحرقت سبحات وجهه . . . »
و اين كلام و كلام صاحب صحاح اشارهاند به حديثى كه از مشكات نبوت وارد است كه فرمودهاند : « انّ للّه سبعين الف حجاب من نور و ظلمة ، لو كشفها لأحرقت سبحات وجهه ما انتهى اليه بصره من خلقه . . . » .
يعنى : « از براى خدا هفتاد حجاب است از نور و ظلمت كه هرگاه برمىداشت آن حجب را هر آينه مىسوزاند ، انوار وجه او آنچه را كه منتهى است بسوى او بصر او از خلقش » . مراد از حجب نورانيه مفارقات و روحانيات است . و مراد از حجب ظلمانيه اجسام و جسمانيات است . و مراد از كشف حجب برداشتن تعينات مراتب مترتبهء وجود است كه در سير نزولى واقعند تا به هيولاى اولى منتهى شود .
و مراد از سبحات وجه انوار ذات است و يا انوار فيض اول و روح اعظم است كه مرتبهء امر اول و مقام ولايت مطلقه و خلافت عامه است كه اصالت مقام خاتم نبوت و مقام خاتم ولايت است چنان كه در احاديث مستفيضه از مشكات ولايت وارد است كه ماييم وجه خدا كه هلاكت از براى آن نيست ، و مراد از احراق و سوزانيدن عالم خلق ، افناى او است به اين معنى كه عالم خلقى متحقق نمىشود در عالم وجود مگر ذات اقدس و انوار وجه او زيرا كه كثرت در موجودات و امتياز خلق از امر به اعتبار تعينات مراتب وجود است - طولا و عرضا - چنان كه به استيفاى تمام در شارقهاى كه از براى بيان وجوب كتمان اسرار منعقد است به حد انكشاف آمد ، و بر تقدير ارتفاع حجب نورانيه و ظلمانيه تعينى باقى نمىماند تا خلقى متصور و كثرتى متحقق شود .
اين است معناى حديث شريف اگر كلمهء « لو » به معناى خود باشد و آن عبارت