خواه قيام فيه باشد ، مثل قيام بياض به جسم ، و ديگر صفات ممكنات به ممكنات ، و خواه قيام عنه بود . مثل قيام فعل حق اول به او ، و مفاض بالذات به عينه فعل حق اول باشد ، زيرا كه مفاض بالذات ، نفس وجود امكانى بود بر وجه اطلاق ، بىاعتبار حدود عدميّه و ماهويه كه ملازم حدود وجوديه باشند .
و فعل حق اول ايجاد و افاضه و جلوه و ظهور و فروغ او باشد كه در جميع اشياء سارى بود ، و ايجاد او از ذات او به عنايات سابقهء ازليهء او منبعث باشد ، و ديگر چيزها از حدود وجودات و ماهيات و اعدام به عرض و متابعت او به نفس انبعاث او ، نه به انبعاثى جدا از انبعاث او « خلق اللّه الاشياء بالمشيّة و المشية بنفسها » . پس مفاض بالذات ، از آنجا كه مفاض بالذات بود ، عين افاضه « 1 » باشد ، و افاضه صفت حق اول باشد ، و مبدأ صدق عنوان مفيض بر او ، از اينجاست كه مظهر تام قائم ( 61 ) بالقسط امام زمان صاحب الامر عجل الله فرجه در دعاى ايام ماه رجب در مقام امتنان از مقامات و كمالاتى كه حق اول - جل جلاله - به ولات امر خود ، به حكم عنايت ازليّه عطا فرموده عرض مىكند :
فجعلتهم معادن لكلماتك و اركانا لتوحيدك و آياتك و مقاماتك التى لا تعطيل لها فى كلّ مكان ، يعرفك بهم من عرفك لا فرق بينك و بينهم الّا أنّهم عبادك » .
اشاره به اينكه فرقى نيست ميان حق و خلق الّا به معبوديت و عبوديت و لوازم خاصّهء هريك از معبوديت و عبوديت
مىبينى كه چگونه آن بزرگوار نفى فرموده جميع جهات فرق را جز جهت عبوديت و معبوديت را ، و عبوديت حقيقيه عين
هامش
( 1 ) - ج و چا « بود »