تخطي إلى المحتوى الرئيسي

پرتو ولايت (فارسى) — صفحة 167

مساهمون:

ص١٦٧
فراگير شده بود كه چنگيزخان هنگام حمله به خوارزم اعلام كرد : « خانهء امام رازى - كه در آن زمان رحلت كرده بود - در امان است و هركس به خانهء او پناه ببرد در امان خواهد بود » . به بركت خانهء فخر رازى - كه قلعهء بزرگى بود - بيشتر مردم خوارزم نجات يافتند و اين نيست مگر به بركت تفسيرى كه نگاشته بود . فخر رازى در تفسيرش ، به نام تفسير كبير ، قرآن را در سى جلد تفسير كرده است . تفسير كبير رازى در همان زمان در سرتاسر كشور پخش شد و همهء تفسيرهاى پيش از خود را نسخ كرد . تفسير كبير رازى از جهت علمى و احاطهء بر مسائل قرآنى از اعتبار بالايى برخوردار است . با وجود عظمت اين تفسير ، دانشمندان اهل سنت در كتاب‌هاى رجالى خود نسبت به فخر رازى اظهار بدبينى مىكنند . آن‌ها مىگويند : « بر ما مشخص نيست كه آيا فخر رازى در مسلك اهل سنت بود يا مسلك شيعه ؟ هنگامى كه او از شيعيان سخنى را نقل مىكند و دليل آن را مطرح مىكند ، به قدرى مفصل ، مبرهن و روشن نقل مىكند كه مخاطب آن را به راحتى مىپذيرد ؛ اما در پاسخ دادن به استدلال شيعيان به قدرى آشفته و مشوّش سخن مىگويد ، كه هيچ مطلبى از آن به دست نمىآيد » . فخر رازى به « امام المشكّكين » مشهور بود ؛ يعنى كسى كه خوب تشكيك مىكند و شبهات شيعه را خوب بيان مىكند ، اما پاسخ شبهه را مبهم مطرح مىكند . ازاين‌رو علماى رجال اهل سنت بر اين باورند كه در حقيقت فخر رازى شيعه است . نظر طبرسى : مرحوم طبرسى « 1 » در مجمع البيان مىگويد : « ما با اين آيه استدلال مىكنيم كه على عليه السّلام پس از پيامبر صلّى اللّه عليه و آله بر همه كس برترى دارد ، بنابراين پس از رحلت
هامش
( 1 ) . طبرس ، معرّب تفرش است . اين مفسر بزرگ اهل تفرش و از علماى بزرگ قرن ششم است . شايد بتوان گفت تفسير او ، مجمع البيان ، در جهان اسلام بىنظير است .