يكى از آن دو نجس بوده و علىالقاعده بايد ملاقى هم طرف علم اجمالى باشد و بگوييم يا اين ظرف نجس است و بايد اجتناب شود و يا آن ظرف و ملاقى با آن نجس است . ولى در هنگام پيدايش علم اجمالى ، آن ظرفى كه دست شما با آن ملاقات كرده بود از محل ابتلاء خارج شده و فعلًا علم اجمالى نسبت به آن اثر ندارد ، ولى نسبت به ملاقى اثر دارد . پس بايد از ملاقى و طرف ديگر شبهه اجتناب كنيم ، نه از ملاقا كه از محل ابتلاء خارج شده و تكليف نسبت به آن فعلى نيست و حتى اگر بعد هم در محل ابتلاء داخل شود ، باز احتياط و اجتناب از آن لازم نيست ؛ زيرا علم اجمالى قديم كه در او مؤثّر نيفتاد . علم اجمالى جديدى هم حاصل نشده است تا مؤثّر باشد .
3 . اگر نخست ملاقات حاصل شد و دست شما با يكى از اطراف علمى اجمالى ملاقات كرد ، سپس علم اجمالى به نجاست يكى از اطراف پيدا شد - قابل توجه اينكه هر دو طرف مورد ابتلاء هستند و هيچكدام ، از محل ابتلاء خارج نمىباشند - در اين فرض بايد هم از ملاقى اجتناب كند و هم از ملاقا و هم طرف ديگر ؛ زيرا پس از ملاقات ، ملاقى تابع ملاقا و محكوم به حكم آن است و علم اجمالى بعدى به هر دو وارد مىشود . به اين نحو كه اجمالًا مىدانيم يا اين ظرف آب نجس است و يا آن ظرف با دست ما ( با هم ) نجس هستند و وقتى ملاقى هم بالتبع داخل در محدوده شد ، قهراً علم اجمالى در آن هم مؤثّر است و بايد احتياط كرد .
شرح كفاية الأصول (ويرايش جديد) (فارسى) — صفحة 114
مساهمون: على محمدى خراسانى
ص١١٤