فصل چهارم شهرت فتوائيه
چهارمين اماره ظنيهاى كه مورد بحث واقع شده كه آيا از ظنون خاصه است يا خير ؟ آيا دليل قاطع بر حجيّت خصوص ظنّ حاصله از شهرت اين اماره قائم شده يا نه ؟ شهرت فتوائيّه است : ما چند قسم شهرت داريم : 1 - شهرت روايى ، 2 - شهرت عملى ، 3 - شهرت فتوايى .
شهرت روايى آن است كه اصل نقل يك حديث از سوى راويان و محدثان به درجه شهرت رسيده و بيشتر محدثان آن را در كتابهاى خود نقل كردهاند و يا به زبان بازگو كردهاند . چه كسى از فقهاء برطبق آن عمل كرده و فتوا داده باشد يا احدى بدان اعتنا نكرده باشند . اين نوع از شهرت ، فقط به درد ترجيح يكى از دو خبر متعارض مىخورد كه اگر يكى از آن دو شهرت روايى و ديگرى شذوذ روائى داشت ، مشهور تقدم دارد و در ادامه هم به فرازى از مشهوره ابى خديجه و مقبوله ابن حنظله در اينباره اشاره خواهد شد .
شهرت عملى آن است كه مشهور فقهاء به يك حديث عمل كرده و برطبق مفاد آن فتوا داده باشند ، چه شهرت روايى داشته باشد و مشهور محدثان آن را نقل كرده باشند يا نه ؟
حتى اگر حديثى در منابع حديثى شيعه هم نباشد و از طريق اهل سنت نقل شده باشد ، ولى نوع فقهاى شيعه بدان عمل كرده باشند ، شهرت عملى پيدا مىكند ، و لو شهرت روايى اصلا نداشته باشد . اين نوع شهرت در باب جبران ضعف سند ، مفيد و سودمند است كه اگر حديثى از لحاظ سندى مشكلاتى دارد ولى مشهور بدان اقبال كرده و اعتنا نمودهاند ، اين امر باعث اعتبار آن مىشود ؛ چه اينكه اگر حديثى خيلى عالى السند باشد ؛ ولى مشهور از