امر اول
امر اوّل از هفت امر مربوط به باب قطع ، مشتمل بر سه نكته است :
نكته اول : بيان احكام قطع :
براى قطع سه نوع حكم مىتوان ذكر كرد
1 - طريق بودن و كاشفيّت از واقع : مهمترين ويژگى قطع در همين طريقيت و كاشفيّت نهفته است . قطع يعنى ارائهء واقع و نماياندن آن بدون ذرهاى نقص و ابهام و تيرگى ، انسان قاطع گويا مستقيما واقع را مىبيند و مىيابد و از آنجا كه قطع او صددرصد طريقيت و مرآتيّت دارد ، چهبسا مغفول عنه است و توجه ندارد كه با قطع به واقع رسيده ( نظير آيينه كه صورت را نشان مىدهد و چون مرآت ما به ينظر است و هدف ديدن صورت است . چهبسا از آيينه غافل باشد و وساطت آن را نبيند ، درحالىكه اين آيينه است كه صورت را نشان مىدهد ، و نظير الفاظ كه مرآت معانى هستند و گويا متكلم مستقيما خود معانى و مقاصد را القاء مىكند . ) و بحثى است كه آيا طريقيت ذاتى و عين ذات علم است و العلم هو الانكشاف يا لوازم ذات .
البته ماهيت علم است و العلم شىء له الانكشاف از دقت در مطلب احتمال اول را تقويت مىكند ؛ ولى بههرحال خاصيت انكشاف و نماياندن معلوم و متعلق علم از علم جدا نيست ، و بلكه مستحيل الانفكاك است . اين حكم را مرحوم آخوند ذكر نكرده و در حقيقت از احكام قطع نيست ، بلكه صفت قطع و از اقسام آن است كه در طريقى و موضوعى خواهد آمد .
2 - وجوب موافقت و حرمت مخالفت : وقتى مكلف به حكمى از احكام ( وجوب جمعه ، حرمت غصب و . . . ) يا موضوعى از موضوعات ( خمر بودن فلان مايع ، رؤيت هلال شوال و . . . ) قاطع و جازم شد ؛ بدنبال آن حتما بايد از اين قطع متابعت كند و برطبق آن