عبارتند از :
1 - نفس الفقرة : اين جمله از مركباتى است كه با لاء نفى جنس آغاز شده و اينگونه از هيئات تركيبيه ظهور در اخبار دارند و نه در انشاء .
2 - و نظائرها : يعنى امثال و نظائر اين جمله نيز كه از شارع صادر شده از قبيل لا حرج و لا خطأ و لا نسيان و . . . ظهور در اخبار دارند و دلالت مىكنند بر نفى آثار شرعيه .
3 - و موارد ذكرها : از موارد ذكر اين قاعده در روايات هم خبر بودن مستفاد است فى المثل در رابطه با حق الشفعه از آن استفاده شده كه بلا اشكال جاى حرمت نيست تا حمل بر انشاء شود .
4 - و فهم العلماء : استنباط و فهم علماء نيز همين را مىرساند زيرا كه در رابطه با عدم لزوم بيع غبنى مثلا بدان استدلال كردهاند درحالىكه بيع غبنى در اسلام حرام نيست . . .
مبحث چهارم :
قوله : ثم ان :
ما در اسلام دو دسته عناوين داريم : 1 - عناوين اوليّه 2 - عناوين ثانويه و دو دسته ادلّه داريم : 1 - ادلّه عناوين اوليّه از قبيل : كتب عليكم الصيام ، و لله على الناس حج البيت .
وجوب وضو - غسل و . . . [ عبادات ] و اوفوا بالعقود ، المؤمنون عند شروطهم ، الناس مسلطون و . . . [ معاملات ] اين ادلّه احكام را روى عناوين اوليه و حالات طبيعى و اختياريه برده يعنى حكم اوّلى و در حال اختيار مع قطع النظر از حالات ثانويه و اضطراريه و . . . در اسلام مثلا وجوب صوم و لزوم بيع و سلطنت مالك و . . . است چه ضررى باشد يا نه ،