قوله فافهم : اشاره به اينست كه تفسير مرحوم صدوق اگرچه زيبا است از اين حيث كه انبياء را تنزيه نموده و منزه دانسته از اين رذائل و لكن خلاف ظاهر حديث است و لذا چنين حديثى را يا بايد طرح كرد چون مشتمل بر طعن بر انبياء و قدح است و يا بايد توجيه كرد كه اين صفات گاهى بر انبياء عارض شده و مثل برق عبور مىكند و اين مقدار حرام نيست آنكه حرام است استقرار اين صفات است كه در ساير افراد است و خدا حرمت را از آنها رفع كرده .
در خاتمه : ما را ببخشيد از اينكه در اين حديث بحث طولانى نموده و از مقتضاى كتاب كه بنا بر اختصار و تنها ذكر محل شاهد است تجاوز كرديم ولى لازم بود .
قوله و منها : حديث دوّم : دومين حديثى كه حضرات مجتهدين در باب شك در تكليف به منظور اثبات اصل برائت بدان تمسك نمودهاند حديث حجب است كه امام ( ع ) مىفرمايد : ما حجب اللّه علمه عن العباد فهو موضوع عنهم .
كيفيت استدلال : حديث شريف مبين يك كبراى كلّى است و آن اينكه :
هرآن چيزى كه خداوند علم آن و اطلاع از آن را از بندگان خود پوشيده داشته پس آن چيز از آنان برداشته شده [ يا جميع آثار شرعيهء آن و يا خصوص مؤاخذهاش ] آنگاه ما نحن فيه كه شرب توتون مشكوك الحكم باشد مصداقى از مصاديق اين كبراى كلّى است به اين صورت كه : حرمت شرب توتون نسبت به ما محجوب [ و مجهول ] است « صغرى » .
و هر امرى كه از ما محجوب باشد ما نسبت به آن آزاديم و تكليفى نداريم « كبرى » پس ما نسبت به شرب توتون مرخص هستيم و ارتكاب آن
شرح رسائل (فارسى) — صفحة 277
مساهمون: على محمدى خراسانى
ص٢٧٧