است كه هم متعلق امر
أَقِيمُوا الصَّلاةَ *
است و هم متعلق امر
أَوْفُوا بِالْعُقُودِ
مكلّف مىتواند در مقام امتثال ، قصد هر دو امر كند و براى خدا عمل را به قصد هر دو بياورد و چون به قصد امتثال در امر الهى انجام داده است تعدد سبب ، موجب تعدد و ازدياد اخلاص مىگردد . معناى تأكّد اخلاص همين است .
پاسخ امام ( رحمه الله ) : امام راحل از هر سه احتمال پاسخ داده و مسأله تأكّد اخلاص و تضاعف وجوب را ناتمام دانسته است .
پاسخ احتمال الف : تأكيد امر اوّل در موردى است كه موضوع آن ، عمل مهمى است و لذا آمر تأكيد مىكند ، يا به اين صورت كه از الفاظ تأكيد استفاده مىكند و دستور اكيد صادر مىكند و يا دوباره به همان عمل امر مىكند ؛ مثلًا يك بار ديگر مىگويد : « صلّ » يا « صم » . امّا اگر هر امرى به دليلى ، از مولى صادر شده باشد امر دوم مؤكّد امر اول نخواهد بود . در مورد بحث ، امر عبادى به يك منظور به نماز تعلق گرفته و امر اجارى به منظور ديگرى ، و هر كدام غرض و هدفى را تعقيب مىكنند ؛ در اينگونه موارد حتى اگر امر دوم به ذات عبادت بار شود ( بار ديگر هم بگويد : « صلّ » يا « صم » ولى به يك منظور ديگرى ) امر عبادى است ، زيرا موضوع امر عبادى مثلًا نماز يا روزه است ولى موضوع امر اجارى وفا به عقد است و در علم اصول ثابت شده است كه احكام ، از عناوين به معنونات سرايت نمىكنند و هر عنوان امر جدا دارد ؛ آرى اگر كسى نماز را در خارج به قصد هر دو امر بياورد اين عمل مجمع دو عنوان مىگردد ولى جاى تأكّد نيست زيرا موطن تعلق امرها ( عناوين ) موطن اختلاف موضوعات و متعلقات است و موطن اتحاد آنها ( عمل خارجى ) موطن تعلق امرها نيست تا يكى مؤكّد ديگرى باشد .
ضمناً با همين بيان از احتمال دوم و سوم هم مىتوان پاسخ داد . زيرا مبناى احتمال ثانى هم اين است كه امر اجارى به خود عمل عبادى و موضوع عبادى تعلق گرفته باشد ، درحالىكه ديديم موضوعات متعدد است و وجهى ندارد تا قصد تقرب به امرى كه موضوع جدايى دارد مصحّح و مؤكّد قصد قربت به امر ديگر باشد . مبناى احتمال ثالث هم بر اتحاد عمل خارجى است كه امر ندارد و آنچه كه امر دارد ( متعلقها و