سيّد داده شود ، ولى صدقات مندوبه به فقراء سادات هم مىرسد . و در تحرير الوسيله مىخوانيم :
تحل صدقة الهاشمى لمثله و لغيره مطلقا حتى الزكاة المفروضة و الفطرة ، و امّا صدقة غير الهاشمى للهاشمى فتحل فى المندوبة و تحرم في الزكاة المفروضة و الفطرة ، و امّا غيرهما من المفروضات كالمظالم و الكفارات و نحوهما فالظاهر انها كالمندوبة و ان كان الاحوط عدم اعطائهم لها و تنزههم عنها « 1 »
با حفظ اين مقدّمه مىگوئيم : آيا مال مجهول المالك را مىتوان به فقير هاشمى تصدق كرد يا حتما بايد به فقير غيرهاشمى باشد ؟ شيخ ره مىفرمايد : دو قول مطرح است :
1 - آرى به هاشمى هم داده مىشود بدليل اينكه : صدقهء مجهول المالك اگر چه بر خود ذى اليد و صدقهدهنده واجب است [ چون در روايات امر به آن كرده بود ]
ولى بر مالك كه واجب نيست بلكه مستحب است [ چون بعد از پيدا شدن نمىتواند اجازه كند و يا ردّ نمايد . ]
نظير اينكه مالكى به وكيلش امر كند كه صدقه بده ، مولائى به عبدش ، موصى به وصى و . . . كه بر عبد ، وكيل ، وصى تصدق واجب است ولى بر خود مولى و موكّل و آمر واجب نيست ، و وقتى در حق خود مالك صدقهء مندوبة شد پس به فقير سيّد هم مىرسد .
2 - خير بايد به غيرهاشمى داده شود ، به دو دليل :
1 - صدقه دادن اين مال كه به امر مالك نبود تا صدقهء مندوبه باشد ، بلكه به امر شارع بود و در روايات فرموده بود : تصدّق به ، پس بر صدقهدهنده واجب است و از اين حيث صدقهء واجبه است ، پس به هاشمى نمىرسد .
هامش
( 1 ) تحرير الوسيله ج 2 ص 91 مسئله 3 .