طرف ديگر اكثر و اشهر به اين روايات عمل كردهاند و لذا ما هم تبعا للاكثر به آنها عمل مىكنيم . و به عقيدهء ما هم غناء در اعراس جايز است ، اگرچه ما هم مثل شهيد اوّل در دروس « 1 » مىگوئيم :
احوط ترك است يعنى احتياط مستحب [ چون مسبوق به فتوا است ] در ترك غناء حتى در اعراس است . چون شبههء تحريميّه است و احتمال ضعيف حرمت داده مىشود و ترك احوط است . و الله العالم .
نتيجهء نهائى : از نظر فقهاء شيعه پنج قول در باب غناء مطرح شد :
1 - مرحوم كاشانى و سبزوارى غناء را بما هو غناء حلال و جايز دانستند و حرمت را به محرمات خارجيّه نسبت دادند .
2 - بعض از افراد در باب غناء در مراثى دچار شبههء موضوعيه شده و آن را غناء ندانستند .
3 - مرحوم اردبيلى هم غناء در مراثى را حكما اسثناء كرد .
4 - مشهور فقهاء غناء را به استثناء دو مورد مذكور [ حداء - غناء در اعراس ] حرام دانستند .
5 - رأى شيخ اعظم اين شد كه مطلق صوت لهوى حرام است چه در قرآن و دعا و چه مرثيه و چه حداء للابل ، و تنها موردى كه استثناء شده باب غناء در اعراس است .
هامش
( 1 ) دروس ج 3 ص 162 .